Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Türk Demokrasi Tarihi
Ders Kodu: TAR410
Ders Türü: Zorunlu
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 4
Amaç

Bu dersin amacı, demokrasinin kavramsal ve tarihsel temellerini inceleyerek demokrasi düşüncesinin Antik Çağ’dan günümüze nasıl geliştiğini açıklamak; Avrupa’daki modern demokrasi sürecinin Osmanlı ve Türkiye siyasal yapısı üzerindeki etkilerini değerlendirmek; Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçişte yaşanan reformları ve anayasal gelişmeleri analiz etmek; çok partili hayat, askerî müdahaleler ve anayasal dönüşümler çerçevesinde Türk demokrasi tarihinin temel kırılma noktalarını ortaya koymak; son olarak da 21. yüzyılda Türkiye’nin demokratikleşme, kurumsal reformlar ve siyasal dönüşüm süreçlerini eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirmektir.

Özet İçerik

Bu ders, demokrasinin temel kavramları, tarihsel kökeni ve Avrupa’daki modern demokrasi süreçleriyle başlar. Ardından Osmanlı İmparatorluğu’nda reform hareketleri ve anayasal gelişmeler ele alınarak Cumhuriyet’in kuruluşuna ve tek parti dönemine uzanan siyasal dönüşüm incelenir. Çok partili hayata geçiş, Demokrat Parti dönemi, askerî müdahaleler ve anayasal değişimler kronolojik olarak değerlendirilir. Dersin son bölümünde ise 1980 sonrası siyasal yapı, 21. yüzyılda demokratikleşme tartışmaları, kurumsal reformlar ve günümüz Türkiye’sinin siyasal dönüşüm süreçleri analiz edilir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Dr. Öğr. Üyesi Mehmet BAŞARAN
Öğrenme Çıktıları
1.Türk Demokrasi Tarihi'nin kapsamı ve kaynakları hakkında bilgi sahibi olması
2.Osmanlı Devleti'nden devralınan siyasal ve demokratik mirasın kavraması
3.Cumhuriyetin ilk yıllarındaki modernleşme ve demokrasinin alt yapısını oluşturma çabalarını açıklaması
4.Cumhuriyet döneminde demokrasinin yaşadığı sorunların nedenlerini analiz etmesi
5.Türkiye'nin demokrasi tarihini, dünya ve Avrupa ülkeleriyle kıyaslayarak değerlendirmesi
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.AHMAD,Feroz, Demokrasi Sürecinde Türkiye 1945–1980, Çev. Ahmet Fethi, Hil Yayınları, İstanbul 1996
2.ÇAVDAR, Tevfik , Türkiye’nin Demokrasi Tarihi 1839-1950, İnce Kitabevi, Ankara 2004.
3.Tarık Zafer Tunaya, Türkiyede Siyasal Partiler, İstanbul, 1998.
4. M. Şükrü Hanioğlu, Bir Siyasal Örgüt olarak İttihad ve Terakki Cemiyeti ve Jön Türklük 1889-1902, İstanbul, 1989.
5.Kemal Karpat, Türk Demokrasi Tarihi, İstanbul, 1996.
6.Enver Ziya KARAL, Osmanlı Tarihi. IX. Cilt. İkinci Meşrutiyet ve Birinci Dünya Savaşı (1908 - 1918), Ankara 1999
7.Feroz Ahmad, İttihatçılıktan Kemalizme, çev. Fatmagül Berktay, Kaynak Yayınları, İstanbul 1985.
8.Suna Kili, 1960-1975 Döneminde Cumhuriyet Halk Partisi’nde Gelişmeler, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, İstanbul 1976.
9.Muzaffer Sencer, Türkiye’de Siyasal Partilerin Sosyal Temelleri, Geçiş Yayınları, İstanbul 1971.
10.Server Tanilli, Devlet ve Demokrasi, 2.Baskı, Say Yayınları, İstanbul 1981.
11.Şerafettin Turan, Türk Devrim Tarihi, 2. 3. 4. 5. Kitap, Bilgi Yayınevi, Ankara
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Demokrasinin kavramı ve demokrasiyle ilgili diğer kavramların incelenmesi.
2. Hafta - Teorik
Antik Çağ ve Orta Çağ’da Demokrasiye Giden Süreç
3. Hafta - Teorik
Avrupa’da Modern Demokrasiye Geçiş (15–19. Yüzyıl)
4. Hafta - Teorik
Osmanlı’da Demokrasiye Giden Yol
5. Hafta - Teorik
1. Dünya Savaşı, İTC Dönemi ve Çok Seslilikten Tek Sesliliğe
6. Hafta - Teorik
Cumhuriyet’in Kuruluşu ve Yeni Yönetim Modeli (1923–1930)
7. Hafta - Teorik
Tek Parti Döneminde Modernleşme (1930–1945)
8. Hafta - Teorik
Çok Partili Hayata Geçiş Süreci (1945–1950)
9. Hafta - Teorik
Demokrat Parti Dönemi (1950–1960): Ekonomik, Siyasal ve Toplumsal Analiz
10. Hafta - Teorik
27 Mayıs 1960 ve 1961 Anayasası
11. Hafta - Teorik
2 Mart 1971 ve 1980’e Giden Süreç
12. Hafta - Teorik
12 Eylül 1980 ve 1982 Anayasası
13. Hafta - Teorik
1980 Sonrası Türkiye: Liberalizasyon, Koalisyonlar, 28 Şubat
14. Hafta - Teorik
21. Yüzyılda Türkiye: Demokratikleşme, Kurumsal Reformlar ve Siyasi Yapının Yeniden Şekillenmesi
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142256
Bireysel Çalışma122024
Ara Sınav1606
Dönem Sonu Sınavı112012
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)98
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
4
4
2
3
3
2
2
3
3
3
2
2
OÇ-2
4
4
2
3
4
2
2
3
3
3
3
3
OÇ-3
4
5
2
4
4
3
2
4
4
4
3
3
OÇ-4
4
5
2
4
4
3
2
4
4
4
3
3
OÇ-5
4
5
3
4
4
3
3
4
4
4
3
3
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026