Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Bizans Mimarisi II
Ders Kodu: SAT206
Ders Türü: Zorunlu
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Derste, İkonaklazma Dönemi sonrasında, ritüellerin değişmesiyle birlikte bunun kilise mimarisine yansıması ve mimarideki yeni biçimler incelenmektedir. Bu ders, öğrencilerin İkonaklazma Dönemi sonrasında Kilise mimarisinin değişimini, ortaya çıkan yeni plan tiplerini öğrenmelerini; Orta ve Son Bizans Dönemi kilise Mimarisi’nin yapısal karakterini çözümleyerek kavramalarını amaçlar.

Özet İçerik

İkonaklazma Dönemi sonrasında Anadolu ve Anadolu dışında inşa edilmiş olan kiliseler, plan şekillerine göre, gruplara ayrılarak ele alınmaktadır. Orta ve Son Bizans Dönemi Anıtsal Dini Mimarlık örnekleri içinde: Kapalı Yunan Haçı Planlı Kiliseler Dehlizli Plan Tipinde inşa edilmiş kiliseler Sekiz Destekli Kiliseler Yonca Plan Tipi Bazilika-Haç Planın birlikte uygulandığı Kiliseler Son Bizans Döneminde inşa edilen ek yapılar. Orta ve Son Bizans Dönemi Kilise mimarisinde cephe özellikleri ve değişimleri incelenmektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Prof. Dr. Mustafa Kemal ŞAHİN
Öğrenme Çıktıları
1.“Kapalı Yunan Haçı Planlı Kilise” kavramının ortaya çıkışı, bu tip yapıların plan ve cephe özelliklerinin irdelenmesi.
2.Orta Bizans Dönemi ve sonrasında Kapalı Yunan Haçı Planlı Kiliselerin örnekler eşliğinde, plan ve cephe özellikleri açısından kendinden önceki ve sonraki dönemlerde inşa edilmiş aynı ya da farklı işlevlerdeki yapılarla karşılaştırarak Bizans Mimarisi içindeki yerini değerlendirme.
3.Dehlizli Plan tipi. Tanım ve bu tip kiliselerin tipolojik ayırımını kavrama
4.Sekiz Destekli Kiliseler. Örnekler eşliğinde bu plan tipinde inşa edilmiş yapıların Bizans Mimarisi içindeki yerini kavrama.
5.Son Bizans Dönemi Kiliselerinde görülen diğer Plan tipleri hakkında örnekler eşliğinde bilgilendirme.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.EYİCE, S., Son Devir Bizans Mimarisi, İstanbulda Palaiologoslar Devri Anıtları, 1980.
2.MANGO, C., (Çev. M. Kadiroğlu), Bizans Mimarisi, Ankara 2006.
3.MATHEWS, T.F., The Byzantine Churches of İstanbul, A Photographic Survey, Pennsilvania State Univ. Pres. 1976.
4.MÜLLER-WIENER, W., İstanbulun Tarihsel Topografyası, (çev.Ü.Sayın), Yapıkredi Yayınları, 2002.
5.OUSTERHOUD, R. G., The Architecture of Kariye Camii in İstanbul, Dumbarton Oaks Studies, XXV, 1987.
6.STRIKER, C.L., The Myralaion (Bodrum Camii) in İstanbul, Princeton Univ.Press, New Jersey 1981.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Kapalı Yunan haçı Planlı Kiliseler hakkında genel bilgi. Atik Mustafa Paşa Camii (Hagios Andreas Manastır Kilisesi (görsel malzeme eşliğinde).
2. Hafta - Teorik
Konstantin Lips Manastır Kilisesi Kuzey Bina (görsel malzeme eşliğinde).
3. Hafta - Teorik
Myralaion Manastır Kilisesi (Bodrum Camii) (görsel malzeme eşliğinde).
4. Hafta - Teorik
Pantepoptes Manastır Kilisesi (görsel malzeme eşliğinde).
5. Hafta - Teorik
Pantokrator Manastır Kilisesi (Zeyrek Camii) (görsel malzeme eşliğinde).
6. Hafta - Teorik
Vefa Kilise Camii (görsel malzeme eşliğinde).
7. Hafta - Teorik
Pammakaristos Manastır Kilisesi Kuzey Yapı (görsel malzeme eşliğinde).
8. Hafta - Teorik
Konstantin Lips Manastır Kilisesi Güney Yapı ve ekler.(görsel malzeme eşliğinde).
9. Hafta - Teorik
Pammakaristos Manastır Kilisesi Kuzey Yapı. (görsel malzeme eşliğinde).
10. Hafta - Teorik
Khora Manastır Kilisesi (Kariye Camii) (görsel malzeme eşliğinde).
11. Hafta - Teorik
Sakız Ada Nea Moni Kilisesi (görsel malzeme eşliğinde).
12. Hafta - Teorik
Daphne Manastır Kilisesi (mimari ve süsleme özellikleri) (görsel malzeme eşliğinde).
13. Hafta - Teorik
Hosios Lukas Kilisesi (görsel malzeme eşliğinde).
14. Hafta - Teorik
Hosios Lukas Kilisesi (görsel malzeme eşliğinde).
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders141242
Okuma9019
Bireysel Çalışma5015
Ara Sınav1718
Dönem Sonu Sınavı110111
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)75
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
5
5
5
3
4
3
4
4
4
5
5
5
OÇ-2
5
5
4
2
2
3
3
4
2
5
5
5
OÇ-3
3
4
5
2
4
5
4
5
3
5
5
3
OÇ-4
5
3
4
3
4
4
4
5
5
5
OÇ-5
5
5
4
3
3
4
3
2
5
4
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026