Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Katı Atölyesi I
Ders Kodu: İLH355
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 0
Uyg.: 2
Kredi: 1
Laboratuvar: 0
AKTS: 4
Amaç

Katı’ Sanatı dersi, geleneksel Türk-İslam süsleme sanatları arasında önemli bir yere sahip olan katı’ (kâğıt oyma) sanatını teorik ve uygulamalı yönleriyle tanıtmayı amaçlamaktadır. Bu ders kapsamında öğrencilerin, katı’ sanatının tarihsel gelişimini, estetik değerlerini ve uygulama tekniklerini öğrenmeleri; özgün tasarımlar geliştirebilecek bilgi, beceri ve duyarlılığa ulaşmaları hedeflenmektedir. Ayrıca ders, geleneksel sanatlara karşı farkındalık geliştirmeyi, kültürel mirası tanımayı ve bu mirası çağdaş yorumlarla sürdürülebilir kılmayı teşvik etmektedir.

Özet İçerik

Bu ders, geleneksel Türk-İslam süsleme sanatlarından biri olan katı’ (kâğıt oyma) sanatının tarihçesi, gelişimi ve uygulama tekniklerini kapsamaktadır. Katı’ sanatının hat, tezhip ve minyatür gibi diğer klasik sanatlarla ilişkisi ele alınmakta; kullanılan malzemeler, motif türleri ve kompozisyon kuralları tanıtılmaktadır. Ders süresince öğrenciler, bitkisel ve geometrik motiflerle başlayarak özgün tasarımlar geliştirecek ve bireysel projeler üreteceklerdir. Uygulamalı çalışmalarla öğrencilerin el becerilerini geliştirmeleri ve geleneksel sanatlara yönelik estetik bakış kazanmaları hedeflenmektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Katı’ sanatının tarihçesini, gelişim sürecini ve İslam sanatları içindeki yerini açıklar.
2.Katı’ sanatında kullanılan araç, gereç ve malzemeleri tanır ve işlevlerini açıklar.
3.Temel katı’ tekniklerini (oyma, kesme, yapıştırma) uygulamalı olarak kullanır.
4.Bitkisel ve geometrik motifleri katı’ tekniğiyle yorumlayarak tasarım üretir.
5.Hat sanatıyla ilişkili katı’ kompozisyonları hazırlar ve uygular.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Mesara, G. (1991). Türk Sanatında İnce Kağıt Oymacılığı. Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
2.Kacar, G. (2025). Geleneksel Türk El Sanatları Katı’. Uşak: Mevzu Yayıncılık.
3.Ferrari Kançal, N. (2016). Tasvir: Teori ve Pratik Arasında İslam Görsel Kültürü. İstanbul: Klasik Yayınları.
4.İrepoğlu, G. (2014). Gül. İstanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık.
5.İrepoğlu, G. (2017). Lâle. İstanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık.
6.Duran, G. (2021). Ali Üsküdari Tezhip ve Ruganî Üstdâdı, Çiçek Ressamı. İstanbul: Kubbealtı Neşriyatı.
7.Şerifoğlu, Ö.F. (2020). A. Süheyl Ünver Lâlezâr-ı Süheylî Tarihimizde Lâle Merakı. İstanbul: Albaraka Yayınları.
8.Çağman, F. (2014). Kat’ı. İstanbul: Aygaz Yayınları.
9.Ekizler Sönmez, Serap. (2018). Mimar Sinan Camileri ve İslam Sanatında Geometrik Desenler. 1. bs. İstanbul: Klasik Yayınları.
10.Birol. İnci A., Çiçek Derman. (2004). Türk Tezyini Sanatlarında Motifler. 1.bs. İstanbul: Kubbealtı Neşriyat.
11.Akar, Azâde, Cahide Keskiner. (1978). Türk Süsleme Sanatlarında Desen ve Motif. 1. bs. İstanbul: Tercüman Sanat ve Kültür Yayınları.
12.Ekizler Sönmez, S. (2020). Selçuklu Sanatının Geometrik Dili (Cilt: I-II-III). İstanbul Ketebe Yayınları.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Katı’ Sanatının Tanımı, Tarihçesi ve ve İlahiyat Bilimleriyle Olan İlişkisi
1. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
2. Hafta - Teorik
Katı’ Sanatının Gelişimi: Osmanlı Dönemi Örnekleri ve Sanatkârları
2. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
3. Hafta - Teorik
Kullanılan Malzemeler ve İşlevleri
3. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
4. Hafta - Uygulama
Temel Katı’ Teknikleri: Kesme, Oyma, Yapıştırma
4. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
5. Hafta - Uygulama
Renk Teorisi ve Renk Grupları
5. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
6. Hafta - Uygulama
Boyar Maddeler ve Kâğıt Renklendirme
6. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
7. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Simetrik Desen Kesimi- Uygulama Çalışması
7. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
8. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon “Dişi” ve “Erkek” Kağıt Oyma – Uygulama Çalışması
8. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
9. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Bitkisel Motifli Örnekler – Uygulama Çalışması-I
9. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
10. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Bitkisel Motifli Örnekler – Uygulama Çalışması-II
10. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
11. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Geometrik Desen Örnekleri – Uygulama Çalışması-I
11. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
12. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Geometrik Desen Örnekleri – Uygulama Çalışması-II
12. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
13. Hafta - Uygulama
Röprodüksiyon Hüsn-i Hat Yazı Örnekleri – Uygulama Çalışması
13. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
14. Hafta - Uygulama
Uygulama Süreci Tamamlanan Eserlerin Çerçevelenmesi ve Genel Değerlendirme
14. Hafta - Ön Hazırlık
İlgili Konu Kapsamında Kitap, Makale, Tez ve İnternet Kaynaklarının İncelenmesi
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Derse Katılım (Performans)1%5
Sözlü Sınav1%5
Ara Sınav (Vize)1%30
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders32212
Dönem Ödevi1314
Atöyle Çalışması114266
Bireysel Çalışma1224
Ara Sınav1426
Dönem Sonu Sınavı1628
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)100
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
PÇ-13
PÇ-14
PÇ-15
PÇ-16
PÇ-17
PÇ-18
PÇ-19
PÇ-20
OÇ-1
3
4
4
OÇ-2
3
4
OÇ-3
3
3
4
OÇ-4
3
3
4
4
OÇ-5
4
4
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026