Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Matematiksel İktisat
Ders Kodu: İKT363
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Matematiksel İktisat dersi; piyasa ve milli gelir modelleri gibi temel ekonomik yapıları anlamak ve çözümlemek için gereken matematiksel araçları öğrencilere kazandırmayı amaçlar. Bu doğrultuda ders, öğrencilerin statik analiz, optimizasyon ve dinamik modelleme yöntemlerini kullanarak iktisadi teorileri analitik bir çerçevede değerlendirebilmesini hedefler.

Özet İçerik

Bu ders, iktisadi sorunların ve teorilerin matematiksel araçlarla nasıl modelleneceğini, analiz edileceğini ve çözümleneceğini kapsamlı bir şekilde ele alır. Ders süresince; fonksiyonlar, limit, süreklilik, tek ve çok değişkenli türev işlemleri ile marjinal analiz ve elastikiyet gibi temel matematiksel uygulamalar işlenmektedir. Ardından kısıtsız ve kısıtlı optimizasyon (Lagrange yöntemi, Hessian matrisi), zarf teoremi ve karşılaştırmalı statik analiz ile matris cebri konularına yer verilir. Dersin son bölümünde ise diferansiyel ve fark denklemleri kullanılarak dinamik ekonomik modeller ile denge ve istikrar analizleri incelenmektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Ekonomik ilişkileri matematiksel fonksiyonlar ve modeller aracılığıyla formüle eder.
2.Diferansiyel ve çok değişkenli analiz yöntemlerini ekonomik problemlere uygular.
3.Kısıtlı ve kısıtsız optimizasyon problemlerini çözümler ve yorumlar.
4.Matris cebri ve doğrusal sistemleri ekonomik modellemede kullanır.
5.Karşılaştırmalı statik analiz ve duyarlılık analizleri gerçekleştirir.
6.Diferansiyel ve fark denklemleri kullanarak dinamik ekonomik sistemleri değerlendirir.
7.Matematiksel sonuçları ekonomik teori bağlamında yorumlar ve eleştirel değerlendirir.
8.Modern iktisat literatüründe kullanılan matematiksel yöntemleri bağımsız olarak uygular.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Matematiksel İktisadın Temelleri, Gazi Kitabevi (1999), Chiang ,Alpha Mathematics for Economics, Michael Hoy et.al. Addison Wesley, Publishers (1996)
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Matematiksel İktisada Giriş ve Ekonomik Modellemeİçerik: Matematiksel iktisadın doğası, değişken türleri (içsel/dışsal), denklem türleri (tanımsal $Y \equiv C + I + G$, davranışsal, denge koşulları) ve matematiksel altyapı.Haftalık Öğrenme Çıktıları:Matematiksel iktisadın kapsamını ve ekonomik teorideki rolünü açıklayabilecektir. (Understand)Ekonomik modellerin temel bileşenlerini sınıflandırabilecektir. (Analyze)İçsel ve dışsal değişkenleri farklı ekonomik örneklerde ayırt edebilecektir. (Analyze)Basit ekonomik ilişkileri matematiksel semboller kullanarak formüle edebilecektir. (Apply)Modelleme sürecinin avantaj ve sınırlılıklarını değerlendirebilecektir. (Evaluate)CLO Eşleşmesi: CLO1, CLO7
2. Hafta - Teorik
Fonksiyonlar ve İktisadi İlişkiler Haftalık Öğrenme Çıktıları: Ekonomik ilişkileri fonksiyonel biçimde ifade edebilecektir. (Apply) Doğrusal ve doğrusal olmayan fonksiyonları karşılaştırabilecektir. (Analyze) Talep, arz ve üretim fonksiyonlarını yorumlayabilecektir. (Analyze) Fonksiyonların grafiksel özelliklerini değerlendirebilecektir. (Evaluate) Ekonomik verilerden uygun fonksiyonel yapıları oluşturabilecektir. (Create) CLO Eşleşmesi: CLO1, CLO2
3. Hafta - Teorik
Limit ve Süreklilik Haftalık Öğrenme Çıktıları: Limit kavramını ekonomik süreçlerle ilişkilendirerek açıklayabilecektir. (Understand) Süreklilik koşullarını matematiksel olarak inceleyebilecektir. (Analyze) Limit hesaplama tekniklerini ekonomik fonksiyonlara uygulayabilecektir. (Apply) Süreksizliklerin ekonomik sonuçlarını değerlendirebilecektir. (Evaluate) Ekonomik modellerde süreklilik varsayımının önemini tartışabilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO1, CLO2
4. Hafta - Teorik
Türev ve Marjinal Analiz Haftalık Öğrenme Çıktıları: Türev hesaplama yöntemlerini ekonomik fonksiyonlara uygulayabilecektir. (Apply) Marjinal maliyet ve marjinal gelir kavramlarını yorumlayabilecektir. (Analyze) Ekonomik değişkenlerin değişim hızlarını hesaplayabilecektir. (Apply) Marjinal analiz sonuçlarını karar verme süreçlerinde değerlendirebilecektir. (Evaluate) Türev sonuçlarından hareketle ekonomik çıkarımlar oluşturabilecektir. (Create) CLO Eşleşmesi: CLO2, CLO7
5. Hafta - Teorik
Elastikiyet ve Türevin Ekonomik Uygulamaları Haftalık Öğrenme Çıktıları: Talep elastikiyetini hesaplayabilecektir. (Apply) Gelir ve çapraz elastikiyet ölçülerini yorumlayabilecektir. (Analyze) Elastikiyet sonuçlarını piyasa davranışlarıyla ilişkilendirebilecektir. (Analyze) Politika değişikliklerinin etkilerini elastikiyet aracılığıyla değerlendirebilecektir. (Evaluate) Gerçek ekonomik veriler üzerinde elastikiyet analizleri gerçekleştirebilecektir. (Create) CLO Eşleşmesi: CLO2, CLO5
6. Hafta - Teorik
Çok Değişkenli Fonksiyonlar ve Kısmi Türevler Haftalık Öğrenme Çıktıları: Çok değişkenli ekonomik modelleri kurabilecektir. (Create) Kısmi türevleri hesaplayabilecektir. (Apply) Marjinal ürün kavramını matematiksel olarak yorumlayabilecektir. (Analyze) Toplam diferansiyelleri ekonomik problemlere uygulayabilecektir. (Apply) Üretim fonksiyonlarının davranışlarını değerlendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO2, CLO7
7. Hafta - Teorik
Bütünleşik Problem Çözümü ve İleri Ekonomik Uygulamalar Haftalık Öğrenme Çıktıları: İlk altı haftada öğrenilen diferansiyel yöntemlerini karmaşık ekonomik problemlere bütünleşik şekilde uygulayabilecektir. (Apply) Matematiksel araçlar arasında yapısal bağlantılar kurabilecektir. (Analyze) Kısmi piyasa dengesi ve ulusal gelir modelleri gibi ekonomik problemleri sistematik biçimde çözebilecektir. (Create) Elde edilen marjinal çıktıları ekonomik teori bağlamında eleştirel olarak değerlendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO1, CLO2, CLO7
8. Hafta - Teorik
Kısıtsız Optimizasyon Haftalık Öğrenme Çıktıları: Optimizasyon problemlerini matematiksel olarak formüle edebilecektir. (Create) Birinci derece koşulları uygulayabilecektir. (Apply) Kritik noktaları belirleyebilecektir. (Analyze) Kâr maksimizasyonu problemlerini çözebilecektir. (Apply) Sonuçları ekonomik açıdan değerlendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO3, CLO7
9. Hafta - Teorik
İkinci Derece Koşullar ve Hessian Matrisi Haftalık Öğrenme Çıktıları: Hessian matrisini oluşturabilecektir. (Apply) Maksimum ve minimum noktaları ayırt edebilecektir. (Analyze) Konkavlık ve konveksliği değerlendirebilecektir. (Evaluate) Optimum çözümleri matematiksel olarak doğrulayabilecektir. (Analyze) Sonuçları ekonomik kararlarla ilişkilendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO3
10. Hafta - Teorik
Kısıtlı Optimizasyon ve Lagrange Yöntemi Haftalık Öğrenme Çıktıları: Kısıtlı optimizasyon modelleri oluşturabilecektir. (Create) Lagrange fonksiyonunu kurabilecektir. (Apply) Gölge fiyatları yorumlayabilecektir. (Analyze) Tüketici denge modellerini çözebilecektir. (Apply) Kaynak tahsisi sonuçlarını değerlendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO3, CLO5
11. Hafta - Teorik
OKarşılaştırmalı Statik Analiz ve Zarf Teoremi Haftalık Öğrenme Çıktıları: Karşılaştırmalı statik analiz yürütebilecektir. (Apply) Parametre değişimlerinin etkilerini inceleyebilecektir. (Analyze) Zarf teoremini ekonomik modellere uygulayabilecektir. (Apply) Politika değişikliklerini değerlendirebilecektir. (Evaluate) Denge değişimlerine ilişkin sonuçlar üretebilecektir. (Create) CLO Eşleşmesi: CLO5, CLO7
12. Hafta - Teorik
Matris Cebri ve Doğrusal Ekonomik Modeller Haftalık Öğrenme Çıktıları: Matris işlemlerini uygulayabilecektir. (Apply) Doğrusal denklem sistemlerini çözebilecektir. (Apply) Leontief girdi-çıktı modellerini analiz edebilecektir. (Analyze) Ekonomik sistemleri matris formunda ifade edebilecektir. (Create) Sonuçları sektörler arası ilişkiler açısından değerlendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO4
13. Hafta - Teorik
Diferansiyel Denklemler ve Dinamik Modeller Haftalık Öğrenme Çıktıları: Basit diferansiyel denklemleri çözebilecektir. (Apply) Dinamik ekonomik modeller oluşturabilecektir. (Create) Sürekli zamanlı sistemleri analiz edebilecektir. (Analyze) Büyüme süreçlerini yorumlayabilecektir. (Analyze) Dinamik sonuçları ekonomik teoriyle ilişkilendirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO6, CLO7
14. Hafta - Teorik
Fark Denklemleri, Denge ve İstikrar Analizi Haftalık Öğrenme Çıktıları: Fark denklemlerini çözebilecektir. (Apply) Denge noktalarını belirleyebilecektir. (Analyze) İstikrar koşullarını değerlendirebilecektir. (Evaluate) Ayrık zamanlı ekonomik modeller kurabilecektir. (Create) Dinamik ekonomik sistemlere ilişkin eleştirel yorumlar geliştirebilecektir. (Evaluate) CLO Eşleşmesi: CLO6, CLO7, CLO8
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ödev1%10
Kısa Sınav (Quiz)1%10
Ara Sınav (Vize)1%20
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142370
Ödev1303
Bireysel Çalışma121236
Kısa Sınav1213
Ara Sınav1617
Dönem Sonu Sınavı19110
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)129
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
OÇ-1
5
4
4
3
5
4
3
OÇ-2
5
4
3
5
4
4
3
OÇ-3
4
4
3
4
5
3
4
OÇ-4
5
4
3
5
3
3
5
OÇ-5
4
4
3
5
3
5
4
OÇ-6
5
5
4
3
5
4
5
OÇ-7
5
4
5
5
5
5
3
OÇ-8
5
4
5
5
5
4
3
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026