Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Kur’an’ın Ana Konuları
Ders Kodu: İL384
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 4
Amaç

Bütün dinlerin, felsefelerin, ideolojilerin ve dünya görüşlerinin kendilerini tanımlamak için birim almak, üzerinde durmak ve bir tanımlama yapmak zorunda oldukları temel kavramlar olan “Allah, Âlem ve İnsan” kavramları yardımıyla Kur’ân’ın dünya görüşünün ana hatlarıyla ortaya konulması, bu görüşle oluşturulan temel boyutlar olarak, Kur’ân’ın nazarî (itikâd, ahlâk) ve amelî (ibâdât, muâmelât, ukûbât) yönlerinin bütün alanlarıyla sistematik biçimde incelenerek, Kur’ân’ın bu alanlardaki evrensel nitelikli nihâî hedeflerinin belirlenmesi, Kur’ân’ın muhtevasına dair bu özlü ve sistematik bilgilerle de, hem tarihte oluşan İslâm kültür ve medeniyetinin, hem de günümüzdeki dînî problemlerin ve çözümlerinin Kur’ân merkezci bir yaklaşımla gözden geçirilip değerlendirilebilmesini temin edecek, her zaman için geçerli bir alfabe ve her zaman için sabit bir kriter oluşturulması amaçlanır.

Özet İçerik

“Allah, Âlem ve İnsan” kavramları yardımıyla Kur’ân’ın dünya görüşünün ana hatlarıyla ortaya konulur. Bu görüşle oluşturulan çerçeve içinde Kur’ân’ın nazarî (itikâd, ahlâk) ve amelî (ibâdât, muâmelât, ukûbât) yönleri bütün alanlarıyla sistematik biçimde incelenir. Kur’ân’ın bu alanlardaki evrensel nitelikli nihâî hedeflerinin tespit edilmeye çalışılır. Kur’ân’ın muhtevasına dair bu özlü ve sistematik bilgilerle , hem tarihte oluşan İslâm kültür ve medeniyetinin, hem de günümüzdeki dînî problemlerin ve çözümlerinin Kur’ân merkezci bir yaklaşımla gözden geçirilip değerlendirilebilmesine yol açacak ufuk ve kültürel zeminin oluşmasına katkı sağlanır.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Dînin temel kavramları olan Allah, âlem ve insan kavramları hakkında genel bir bilgi sahibi olur.
2.Kur'an çerçevesinde insanın dünyada konumu ve geleceği hakkında analiz yapar.
3.İnsanın konumu ve sorumlulukları hakkında farklı görüşleri karşılaştırarak tahlilde bulunur.
4.Kur'an çerçevesinde somut ve soyut varlık alemleri hakkında bilgi sahibi olur.
5.Kur'an'ın öngördüğü hayat sistemi, ahlaki ve hukuki düzen hakkında bilgi sahibi olur ve analitik düşünmede bulunur.
6.Dînin temel alanları olan itikat ve ahlâk alanlarının oluşturduğu dînî hükümlerin ışığında, daha hoşgörülü ve sevgi dolu bir insan haline gelir.
7.Dînin, hem iç hem de dış dünyada bir bütün halinde yaşanması gerektiğini kavrar.
8.Kendi iç bütünlüğünü tamamlamış, bağımsız kişiliğine kavuşmuş, bilgi ve analiz sahibi, hayata pozitif ve kulluk şuuruyla bakan bir fert olarak dinin ve toplumun kendisine yüklediği sorumlulukların farkına varır.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Fazlur Rahman, Ana Konularıyla Kur’ân, (Çev. Alpaslan Açıkgenç), Ankara 1987
2.Muhsin Demirci, Kur’ân’ın Temel Konuları, İstanbul 2000
3.M. Sait Şimşek, Kur’ân’ın Ana Konuları, İstanbul 1999
4.İbrahim Çelik, Kur’ân’da Ana Konular, I-II, Bursa 2001
5.Bekir Topaloğlu, İslam Kelâmcıları ve Filozoflarına Göre Allah’ın Varlığı (İsbât-ı Vâcib), Ankara tsz
6.Abdullah Draz, Kur’ân’ın Anlaşılmasına Doğru, (Çev. Salih Akdemir), Ankara 1983
7.Ömer Özsoy-İlhami Güler, Konularına Göre Kur’ân (Sistematik Kur’ân Fihristi), Ankara 2001
8.Hayreddin Karaman, Mukayeseli İslam Hukuku, İstanbul 1974
9.Tâhir b. Âşûr, İslam Hukuk Felsefesi (çev. Vecdi Akyüz-Mehmet Erdoğan), İstanbul 1988
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Ana Temaları: 1- Allah (Zâtı, İsimleri, Sıfatları, Fiilleri) ve dersin diğer ilahiyat dersleriyle irtibatı.
1. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
2. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Ana Temaları: 2- Âlem (Allah-Âlem İlişkisi, Ğayb ve Şehâdet Âlemleri, Âfâkî ve Enfüsî Âlemler)
2. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
3. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Ana Temaları: 3- İnsan (İnsanın Yaratılışı ve Dînî Sorumluluğu)
3. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
4. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 1- İtikat a-Tevhid: aa- Allah’ı Nefy ve İsbat Tutumları (Ateizm, Teizm, Deizm, Dualizm, Politeizm, Monoteizm, Panteizm, Pananteizm), ab- Tevhid Delilleri (Hudûs, İllet-Ma’lûl, İlk İllet, Hareket, İmkân, İnâyet, Ekmel Varlık, Gâye ve Nizâm, Fıtrat, İhtirâ’, İhyâ, Hikmet)
4. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
5. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 1- İtikat b- Nübüvvet (Melekler, Kitaplar ve Peygamberler)
5. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
6. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 1- İtikat c- Âhiret (Kıyâmet, Ba’s, Neşr ve Haşr, Amel Defterleri, Mahkeme, Mîzan ve Sevk, Cezâ ve Mükâfat, Cennet, Cehennem ve A’râf)
6. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
7. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 2- İbadet a- İbadet Kavramı ve İbadetin Temel Esasları
7. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
8. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 2- İbadet b- İbadet Çeşitleri
8. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
9. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 3- Ahlâk a- Ahlâk Teorileri ve Kur’ân’da Ahlâk Felsefesi
9. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
10. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 3- Ahlâk b- Kur’ân’da Ahlâkî Fiiller: Övülen ve Yerilen Fiiller
10. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
11. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 4. Muâmelât a- Kur’ân’da Toplumsal Düzen ve Hukuk
11. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
12. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 4. Muâmelât b- Kur’ân’da Hukuk, İktisat ve Siyaset İlkeleri
12. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
13. Hafta - Teorik
Kur’ân’ın Temel Hükümleri: 5. Ukûbât a- Kur’ân’da Ceza Hukukunun Esasları, b- Kısâs Hükümleri, Haddler ve Ta’zîr Cezaları
13. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
14. Hafta - Teorik
Genel Değerlendirme
14. Hafta - Ön Hazırlık
Kitap, internet ve Kütüphane Taraması
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Derse Katılım (Performans)1%5
Sözlü Sınav1%5
Ara Sınav (Vize)1%30
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders143270
Okuma7017
Bireysel Çalışma70214
Ara Sınav1314
Dönem Sonu Sınavı1516
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)101
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
PÇ-13
PÇ-14
PÇ-15
PÇ-16
PÇ-17
PÇ-18
PÇ-19
PÇ-20
OÇ-1
5
4
3
4
4
3
3
4
4
5
3
5
3
4
5
5
3
4
5
5
OÇ-2
5
4
3
4
5
3
3
4
4
4
3
5
3
4
5
5
3
4
5
5
OÇ-3
5
5
4
4
4
3
3
4
4
5
4
5
3
4
5
5
4
4
5
5
OÇ-4
5
4
4
4
5
3
3
4
4
4
4
5
3
4
5
5
4
5
5
5
OÇ-5
5
4
3
3
5
3
3
4
4
4
3
5
3
4
5
5
4
5
5
5
OÇ-6
5
4
4
5
5
4
4
5
4
5
4
5
4
4
5
5
4
5
5
5
OÇ-7
5
4
4
5
5
3
3
4
4
4
3
5
4
4
5
5
4
5
5
5
OÇ-8
5
4
4
5
5
4
4
5
4
4
4
5
4
4
5
5
4
5
5
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026