Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Medya Arkeolojisi ve İletişim Teknolojilerinin Kültürel Tarihi
Ders Kodu: MİÇ548
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Yüksek Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Bu dersin amacı, iletişim teknolojilerinin tarihsel gelişimini toplumsal örgütlenme, kültürel bellek, kamusal alan, görsel rejimler, bilgi üretimi, iktidar ilişkileri ve gündelik yaşam pratikleriyle birlikte incelemektir (PÇ1, PÇ2, PÇ4). Ders, medya arkeolojisi yaklaşımı aracılığıyla matbaa, fotoğraf, sinema, radyo, televizyon, bilgisayar, internet, platformlar ve yapay zekâ gibi iletişim ortamlarının tarihsel süreklilik ve kopuşlarını eleştirel biçimde tartışmayı hedefler (PÇ5, PÇ7). Öğrencilerin, güncel dijital ve algoritmik medya ortamlarını tarihsel medya biçimleriyle ilişkilendirerek özgün akademik araştırmalar geliştirmeleri beklenir (PÇ6, PÇ8).

Özet İçerik

Özet İçeriği Medya arkeolojisi, teknoloji tarihi, iletişim kuramları ve eleştirel medya çalışmaları ekseninde yazı, matbaa, fotoğraf, sinema, radyo, televizyon, bilgisayar, internet, platformlar ve yapay zekâ gibi medya teknolojilerinin kültürel tarihi incelenir. Ders, “yeni” olarak adlandırılan teknolojilerin hangi tarihsel mirasları taşıdığını, hangi eski sorunları yeni biçimlerde yeniden ürettiğini ve hangi toplumsal dönüşüm olanaklarını açtığını araştırır. Öğrenciler, belirli bir iletişim teknolojisini tarihsel, kültürel ve kuramsal bağlamda inceleyen özgün bir araştırma makalesi geliştirir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Medya arkeolojisi, teknoloji tarihi ve iletişim teknolojilerinin kültürel tarihiyle ilgili temel kavramları yüksek lisans düzeyinde açıklar.
2.İletişim teknolojilerinin tarihsel gelişimini toplumsal dönüşüm, kültürel bellek, kamusal alan ve iktidar ilişkileri bağlamında analiz eder.
3.Farklı dönemlerde ortaya çıkan medya teknolojileri arasında süreklilik ve kopuş ilişkileri kurar.
4.Güncel dijital ve algoritmik medya ortamlarını tarihsel medya biçimleriyle karşılaştırarak eleştirel biçimde değerlendirir.
5.Bir iletişim teknolojisini tarihsel, kültürel ve kuramsal bağlamda inceleyen özgün bir akademik araştırma tasarlar, yazar ve sunar.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Harold A. Innis - Empire and Communications
2.Marshall McLuhan - Understanding Media: The Extensions of Man
3.Raymond Williams - Television: Technology and Cultural Form
4.Friedrich Kittler - Gramophone, Film, Typewriter
5.Siegfried Zielinski - Deep Time of the Media
6.Jussi Parikka - What is Media Archaeology?
7.Erkki Huhtamo & Jussi Parikka - Media Archaeology: Approaches, Applications, and Implications
8.Elizabeth L. Eisenstein - The Printing Press as an Agent of Change
9.Walter Benjamin - Tekniğin Olanaklarıyla Yeniden Üretilebildiği Çağda Sanat Yapıtı
10.James W. Carey - Communication as Culture
11.Manuel Castells - Ağ Toplumunun Yükselişi
12.Jan van Dijk - Ağ Toplumu
13.Neil Postman - Technopoly: The Surrender of Culture to Technology
14.Wendy Hui Kyong Chun - Programmed Visions: Software and Memory
15.Lisa Gitelman - Always Already New: Media, History, and the Data of Culture
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Dersin tanıtımı: Medya tarihi, teknoloji tarihi ve medya arkeolojisi nedir?
2. Hafta - Teorik
Teknolojik determinizm eleştirisi: Teknoloji toplumu mu dönüştürür, toplum teknolojiyi mi biçimlendirir?
3. Hafta - Teorik
Sözlü kültür, yazı ve belleğin teknolojik örgütlenmesi
4. Hafta - Teorik
Matbaa, kamusal alan ve modern bilgi düzeni
5. Hafta - Teorik
Telgraf, telefon ve zaman-mekân deneyiminin dönüşümü
6. Hafta - Teorik
Fotoğraf, gerçeklik, kanıt ve görsel temsil rejimleri
7. Hafta - Teorik
Sinema, hareketli görüntü ve modern algının örgütlenmesi
8. Hafta - Ara Sınav (Vize)
Ara değerlendirme: Eleştirel okuma raporu ve sınıf içi tartışma
9. Hafta - Teorik
Radyo, televizyon ve kitle iletişiminde eşzamanlılık
10. Hafta - Teorik
Bilgisayar, arayüz ve insan-makine etkileşiminin kültürel tarihi
11. Hafta - Teorik
İnternet, ağ toplumu ve dijital kamusallığın tarihsel kökleri
12. Hafta - Teorik
Platformlar, arşivler ve kültürel belleğin veri tabanlaşması
13. Hafta - Teorik
Gözetim, akıllı kentler ve iletişim altyapılarının politikası
14. Hafta - Teorik
Yapay zekâ eski bir medya sorunu mu? Otomasyon, temsil ve hafıza
15. Hafta - Dönem Sonu Sınavı (Final)
Final değerlendirmesi: Araştırma makalesi sunumu ve sözlü savunma
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Sunum1%20
Dönem Ödevi1%40
Ara Sınav (Vize)1%20
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%20
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142370
Ödev43116
Dönem Ödevi120222
Sunum110212
Dönem Sonu Sınavı1415
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)125
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
OÇ-1
5
4
2
4
3
2
2
2
OÇ-2
4
4
3
5
4
4
3
3
OÇ-3
3
4
2
4
4
3
4
3
OÇ-4
3
5
3
4
4
4
4
4
OÇ-5
3
4
2
3
5
4
5
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026