Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Yeni İstihdam Biçimleri ve Endüstri İlişkilerinin Geleceği
Ders Kodu: ÇEİ515
Ders Türü: Bölüm Seçmeli
Ders Grubu: Yüksek Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Bu dersin amacı, öğrencilere istihdam biçimlerinde yaşanan yapısal dönüşümleri ve bu dönüşümlerin endüstri ilişkileri üzerindeki etkilerini tarihsel, kuramsal ve karşılaştırmalı bir perspektifle öğretmektir. Ders kapsamında öğrenciler, dijitalleşme, esnek çalışma, platform ekonomisi ve güvencesizlik gibi olguları analiz eder; klasik istihdam ilişkilerinin çözülüşünü, yeni çalışma biçimlerinin emek piyasasında yarattığı etkileri ve bu sürece karşı geliştirilen sendikal ve politik yanıtları değerlendirir.

Özet İçerik

Yeni İstihdam Biçimleri ve Endüstri İlişkilerinin Geleceği dersi, dijitalleşme, küreselleşme ve neoliberal politikalar bağlamında değişen çalışma biçimlerini ele alır. Ders kapsamında öğrenciler; esnek çalışma, platform işçiliği, uzaktan çalışma, güvencesizlik ve algoritmik yönetim gibi yeni istihdam türlerini tanır; bu dönüşümün sendikalar, toplu pazarlık mekanizmaları ve iş hukuku üzerindeki etkilerini analiz eder. Ayrıca toplumsal cinsiyet, genç işgücü ve sosyal koruma perspektiflerinden yeni istihdam biçimlerinin eleştirel değerlendirmesi yapılır; Türkiye ve dünya örnekleriyle karşılaştırmalı analizler gerçekleştirilir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Doç. Dr. Mehmet Atilla GÜLER
Öğrenme Çıktıları
1.Yeni istihdam biçimlerinin (platform çalışması, esnek çalışma, uzaktan çalışma vb.) ortaya çıkış nedenlerini, bu biçimlerin çalışma ilişkileri üzerindeki etkilerini analiz edebilir.
2.Dijitalleşme, otomasyon ve yapay zekâ gibi dönüşümlerin emek süreçleri ve çalışan hakları üzerindeki etkilerini sosyal politika perspektifiyle değerlendirebilir.
3.Yeni istihdam biçimlerinin sosyal güvenlik sistemleri, sendikalaşma eğilimleri ve toplu pazarlık süreçlerine etkisini eleştirel bir şekilde tartışabilir.
4.Endüstri ilişkilerinin geleceğine dair farklı kuramsal yaklaşımları (ör. post-fordist dönüşüm, prekarya, platform kapitalizmi) karşılaştırabilir ve güncel örneklerle ilişkilendirebilir.
5.Ulusal ve uluslararası düzeyde, yeni istihdam biçimlerine yönelik geliştirilen sosyal politika ve hukuki düzenlemeleri analiz ederek, sosyal diyalog mekanizmalarının nasıl dönüştüğünü açıklayabilir.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Dyer Witheford, N. (2019). Siber Proletarya: Dijital Girdapta Küresel Emek. Z Yayınları.
2.Fuchs, C. (2020). Dijital Emek ve Karl Marx. Notabene Yayınları.
3.Harvey, D. (2024). Neoliberalizmin Kısa Tarihi. Sel Yayınları.
4.Kapar, R. (2023). Endüstri İlişkilerinin Güncel Sorunları ve Gelişme Alanları. Paradigma Akademi.
5.Sevgi, H. (2021). 21. Yüzyılda Endüstri İlişkileri: Çalışma Yaşamının Dönüşümü, Aktörleri ve Geleceği. Notabene Yayınları.
6.Tokol, A. (2022). Endüstri İlişkileri ve Yeni Gelişmeler. Bursa: Dora Yayınları.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Endüstri İlişkileri Sistemine Genel Bakış, Endüstri İlişkilerinin Tarafları
2. Hafta - Teorik
Neoliberal Dönüşüm ve Emek Rejiminin Krizi
3. Hafta - Teorik
Esnek Çalışma Biçimleri: Türleri ve Etkileri
4. Hafta - Teorik
Platform Ekonomisi ve Algoritmik Yönetim
5. Hafta - Teorik
Ekonomisi, Parçalı İşler ve Prekarya
6. Hafta - Teorik
Evden ve Uzaktan Çalışma Biçimleri
7. Hafta - Teorik
Otomasyon ve Yapay Zekâ: Çalışmanın Geleceği
8. Hafta - Teorik
Sendikacılık Krizi ve Alternatif Örgütlenme Biçimleri
9. Hafta - Teorik
Gençlik ve Kadın Emeği Açısından Yeni İstihdam Biçimleri
10. Hafta - Teorik
Sınıfın Yeniden Tanımlanması
11. Hafta - Teorik
Yasal Mevzuat ve Politikalar: Türkiye ve Dünya
12. Hafta - Teorik
Geleceğe Dair Senaryolar ve Politik Alternatifler
13. Hafta - Teorik
Odak Grup Tartışması: Gelecekte Emek Nasıl Örgütlenmeli?
14. Hafta - Teorik
Genel Değerlendirme ve Öğrenci Sunumları
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142370
Ara Sınav120121
Dönem Sonu Sınavı130131
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)122
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
OÇ-2
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
OÇ-3
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
OÇ-4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
OÇ-5
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026