
| Ders Kodu | : İST528 |
| Ders Türü | : Seçmeli |
| Ders Grubu | : Yüksek Lisans |
| Eğitim Dili | : Türkçe |
| Staj Durumu | : Yok |
| Teori | : 3 |
| Uyg. | : 0 |
| Kredi | : 3 |
| Laboratuvar | : 0 |
| AKTS | : 5 |
Tekkelerin musiki üretimi, eğitimi, icrası ve aktarımındaki rollerini tarihsel ve kültürel bağlamları içerisinde incelemek; öğrencilerin farklı tarikat geleneklerinde musiki, erkân, zikir, semâ ve mekân arasındaki ilişkileri kaynaklara dayalı olarak değerlendirmelerini sağlamak; tekke çevrelerinin diğer musiki ortamlarıyla etkileşimlerini ve zaman içerisindeki dönüşümlerini araştırma becerilerini geliştirmektir.
Tekke ve tasavvuf kültüründe musikinin yeri, tarihsel gelişimi ve işlevleri; tasavvuf düşüncesinde semâ, zikir ve musikiye ilişkin yaklaşımlar ele alınır. Farklı tarikat geleneklerinde erkân, tören düzeni ve musiki ilişkisi; Mevlevî, Halvetî, Celvetî, Kadirî ve Rifâî çevrelerinden seçilmiş örnekler üzerinden incelenir. İlahi, durak, na‘t, kaside ve Mevlevî âyini gibi repertuvar örnekleri, icra bağlamları bakımından değerlendirilir. Tekkelerin meşk, bestecilik, icracılık ve repertuvar aktarımındaki rolleri; şiir, güfte, çalgı, mekân ve bedensel hareketle musiki arasındaki ilişkiler üzerinde durulur. Tekke çevrelerinin cami, saray ve şehir musikisiyle etkileşimleri ile tarihsel aktarım ortamlarının dönüşümü, yazılı ve işitsel kaynaklar üzerinden karşılaştırmalı biçimde tartışılır.
| 1. | Tekke–musiki ilişkisine ait temel kavramları tarihsel bağlamları içerisinde açıklar. |
| 2. | Yazılı, görsel ve işitsel kaynakları güvenilirlik, temsil ve kullanım sınırlılıkları bakımından değerlendirir. |
| 3. | Farklı tarikat çevrelerinde musiki ile erkân, zikir, semâ ve toplumsal katılım arasındaki ilişkileri karşılaştırır. |
| 4. | Seçilmiş repertuvar örneklerini metin, icra ve ritüel işlev bakımından çözümler. |
| 5. | Tekkelerin musiki eğitimi ve aktarımındaki rollerini diğer musiki çevreleriyle ilişkileri içerisinde değerlendirir. |
| 6. | Belirli bir tekke, icracı, repertuvar veya aktarım ağı üzerine kaynak temelli araştırma hazırlayarak sunar. |
| 1. | Temel başlangıç okuması: Tekke musikisinin kapsamı, zikirle ilişkisi ve farklı icra gelenekleri. (islamansiklopedisi.org.tr) Meşk, usta–öğrenci ilişkisi, hafıza, üslup ve repertuvar aktarımı. Yalnızca tekke çevrelerini ele almaz; dersin eğitim ve aktarım boyutunu destekler. (Yapı Kredi Yayınları) Tekke repertuvarını, formları ve nota örneklerini incelemek; cami ve tekke musikisi arasındaki ilişkileri değerlendirmek için. (Kitapyurdu.com) Semâ, musikiye ilişkin dinî değerlendirmeler ve tasavvufî yaklaşımlar. Önceki baskıları İslâm Açısından Musiki ve Semâ adıyla yayımlanmıştır; künyede kullanılan baskının adı esas alınmalı. (dergah.com.tr) Tekke çevrelerini Osmanlı musiki hayatının diğer kurumları ve icra ortamları içerisinde değerlendirmek için tarihsel çerçeve. (dergah.com.tr) Dinî repertuvar, güfteler ve musikişinaslar üzerinden tarihsel kaynak çalışması yapmak için. (ataturkansiklopedisi.gov.tr) Çalgı, derviş kültürü, görsel temsil ve sembolizm ilişkisini ele alan tamamlayıcı okuma. (dergipark.org.tr) |
| Değerlendirme Türü | Adet | Yüzde |
|---|---|---|
| Derse Katılım (Performans) | 1 | %5 |
| Kısa Sınav (Quiz) | 1 | %5 |
| Ara Sınav (Vize) | 1 | %30 |
| Dönem Sonu Sınavı (Final) | 1 | %60 |
| Etkinlik | Sayısı | Ön Hazırlık | Süre | Toplam Iş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|---|
| Kuramsal Ders | 14 | 5 | 0 | 70 |
| Ödev | 14 | 2 | 0 | 28 |
| Ara Sınav | 1 | 14 | 0 | 14 |
| Dönem Sonu Sınavı | 1 | 14 | 0 | 14 |
| TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat) | 126 | |||
PÇ-1 | PÇ-2 | PÇ-3 | PÇ-4 | PÇ-5 | PÇ-6 | |
OÇ-1 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 5 |
OÇ-2 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-3 | 4 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-4 | 3 | 5 | 4 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-6 | 4 | 5 | 4 | 5 | 5 | 4 |