
| Ders Kodu | : İST537 |
| Ders Türü | : Seçmeli |
| Ders Grubu | : Yüksek Lisans |
| Eğitim Dili | : Türkçe |
| Staj Durumu | : Yok |
| Teori | : 3 |
| Uyg. | : 0 |
| Kredi | : 3 |
| Laboratuvar | : 0 |
| AKTS | : 5 |
İslam öncesi Arabistan'ın siyasi, sosyal, ekonomik, dinî ve kültürel yapısını farklı bölge ve topluluklar arasındaki ilişkiler çerçevesinde incelemek; öğrencilerin Arabistan'ın tarihî coğrafyasını, toplumsal örgütlenme biçimlerini, siyasi oluşumlarını ve gündelik hayatını tarihsel bir bütünlük içinde değerlendirmelerini sağlamak. Kitâbeler, arkeolojik buluntular, şiir ve yazılı rivayetler gibi farklı kanıt türlerinin sunduğu bilgileri karşılaştırarak İslam öncesi toplumlara ilişkin araştırma problemleri geliştirme ve bilimsel yorum yapma becerisi kazandırmak.
İslam öncesi Arabistan'ın tarihî coğrafyası, iklimi ve yerleşim biçimleri; dönemin kaynakları ve Câhiliye kavramı; Güney Arabistan krallıkları, Ḥimyer, Nabatîler, Lahmîler ve Gassânîler; Arabistan'ın Bizans, Sasani ve Aksum ile ilişkileri; Hicaz ve Orta Arabistan'da şehir ve kabile hayatı; aile, akrabalık, liderlik ve sosyal statü; tarım, hayvancılık, pazarlar ve ticaret; örf, kan davaları, diyet, hakemlik ve toplumsal güvenlik; çoktanrılı inançlar, putlar ve kutsal mekânlar; Yahudilik ve Hristiyanlık; Arap dili, şiiri, yazı geleneği ve gündelik hayat. Konuların tarihsel kaynaklar ve modern araştırmalar ışığında karşılaştırmalı biçimde incelenmesi.
| 1. | İslam öncesi Arabistan'ın başlıca coğrafi bölgelerini, siyasi oluşumlarını ve geç antikçağ dünyasıyla ilişkilerini açıklar. |
| 2. | Kabile, aile, statü, iktisadi faaliyetler ve toplumsal düzen bakımından farklı Arabistan toplumlarını karşılaştırır. |
| 3. | İslam öncesi dinî, dilsel ve kültürel çeşitliliği tarihsel bağlamları içinde değerlendirir. |
| 4. | Kitâbeler, arkeolojik veriler, şiir ve edebî rivayetlerin imkân ve sınırlılıklarını eleştirel olarak analiz eder. |
| 5. | İslam öncesi Arabistan'a ilişkin belirli bir araştırma sorusunu uygun kaynak ve literatürle inceleyerek bilimsel bir araştırma metni hazırlar. |
| 1. | Cevâd Ali. el-Mufaṣṣal fî târîḫi'l-ʿArab ḳable'l-İslâm (المفصل في تاريخ العرب قبل الإسلام). 4. baskı. Dârü's-Sâḳî, 2001. 2. Hoyland, Robert G. Arabia and the Arabs: From the Bronze Age to the Coming of Islam. London–New York: Routledge, 2001. 3. Fisher, Greg (ed.). Arabs and Empires before Islam. Oxford: Oxford University Press, 2015. 4. Al-Jallad, Ahmad. The Religion and Rituals of the Nomads of Pre-Islamic Arabia: A Reconstruction Based on the Safaitic Inscriptions. Leiden–Boston: Brill, 2022. 5. Kelpetin, Mahmut. İslâm Öncesi Güney ve Kuzey Arabistan. İstanbul: KURAMER Yayınları, 2016. |
| Değerlendirme Türü | Adet | Yüzde |
|---|---|---|
| Derse Katılım (Performans) | 1 | %5 |
| Kısa Sınav (Quiz) | 1 | %5 |
| Ara Sınav (Vize) | 1 | %30 |
| Dönem Sonu Sınavı (Final) | 1 | %60 |
| Etkinlik | Sayısı | Ön Hazırlık | Süre | Toplam Iş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|---|
| Kuramsal Ders | 14 | 5 | 0 | 70 |
| Ödev | 14 | 2 | 0 | 28 |
| Ara Sınav | 1 | 14 | 0 | 14 |
| Dönem Sonu Sınavı | 1 | 14 | 0 | 14 |
| TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat) | 126 | |||
PÇ-1 | PÇ-2 | PÇ-3 | PÇ-4 | PÇ-5 | PÇ-6 | |
OÇ-1 | 4 | 3 | 4 | 4 | 4 | 3 |
OÇ-2 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-3 | 3 | 4 | 5 | 4 | 4 | 4 |
OÇ-4 | 4 | 4 | 4 | 5 | 4 | 3 |
OÇ-5 | 3 | 4 | 5 | 4 | 4 | 4 |