Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Din, Toplum ve Siyaset Tartışmaları
Ders Kodu: SOSY553
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Yüksek Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Toplumlar, din, siyaset eğitim vb. gibi temel kurumlar üzerinde yükselirler. Son on yıllardır gerek ülkede gerekse de dünyada din, toplum ve siyaset ilişkilerinin yeni baştan şekillenmekte olduğunu görüyoruz. Bu ders, tarihsel bağlamı dikkate alarak, din, toplum ve siyaset arasındaki ilişkiyi ve bu süreçte rol oynayan faktörleri incelemeyi amaçlamaktadır. Yine, modern toplumlarda ve günümüz Türkiye'sinde din ve dini kurumların doğası ve işlevleri hakkında öğrencileri bilgilendirmek de diğer bir amacımızdır. Ders boyunca- başta siyasal İslamcı hareketler olmak üzere- dünya genelinde dini hareketlerinin yeniden canlanmasının nedenlerini kavramaya çalışacağız.

Özet İçerik

Dersin ana bağlamını 20. yüzyılın sonlarında dinin ve dini sosyal hareketlerin küresel düzlemde yaygınlık kazanmasının sosyokültürel, siyasal ve ekonomik koşulları başta olmak üzere çeşitli boyutları incelenecektir. Derste dini hareketlerin ve din adına siyaset yürüten siyasal partilerin hızla genişleyip yayılmasına sebep olan itici güçleri neler olduğu tartışılacaktır. Ayrıca, "post-geleneksel", "post-seküler" ya da "post modern" olarak adlandırılan dünyayla ilgili dinin iddialarını değerlendirmek için özgün bir sosyolojik perspektif geliştirilecektir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Klasik ve çağdaş sosyolojik geleneğin din, toplum ve siyasete ilişkin kavram ve tanımlarını kavranması;
2.Din, toplum ve siyaset arasındaki ilişkinin incelenerek ileri düzeyde kavramsal ve kuramsal bilgiye sahip olur;
3.Din, toplum ve siyaset kurumları arasındaki çok yönlü ilişkiler ağının disiplinler arası bir bakışla yapabilme becerisi;
4.Din, toplum ve siyaset ilişkisini tarihselliği bağlamında değerlendirir, bu ilişkilerde toplumsala eşitsizliklerin sebep ve sonuçlarını hesaba katar
5.Din, toplum ve siyasal arasındaki ilişkinin çağdaş sosyolojik bilgi birikimini kullanarak eleştirel bir bakışla kavrar;
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Delibaş K. (2009) Conceptualizing Islamic Movements: The Case of Turkey, International Political Science Review, Vol. 30, No. 1, 89-103.
2.Delibaş K. (2008) Dini Kimlik ve Katılımcı Birey: Kimlik Siyaseti ve Türkiye’de Siyasal İslamın Yükselişi, Amme İdaresi Dergisi, Cilt 41, Sayı 2 Haziran, 2008, ss.131-159.
3.Delibaş, Kayhan (2015) The Rise of Political Islam in Turkey: Urban Poverty, Grassroots Activism and Islamic Fundamentalism, I.B.Tauris, London.
4.Delibaş K. (2004) “İslami fundamentalizmden İslam fobisine: Batı dünyasında gelişmekte olan İslamophobia yeni bir eşitsizlik kaynağı olarak görülebilir mi?” ,Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, 9, No. 2, 1-41, 2004.
5.Delibaş, Kayhan (2015) Kurumlara Sosyolojik Bakış, Bölüm adı:(Siyaset Kurumu- Yiğit, E. birlikte) Birey Yayınları, Editör: Sevinç Güçlü, Basım sayısı: 2.
6.Inger Furseth-Pal Repstad (2011) Din Sosyolojisine Giriş: Klasik ve Çağdaş Kuramlar, Birleşik Kitapevi, Ankara.
7.Karl Marx (2003) Din Sosyolojisi, Vadi Yayınevi, Ankara.
8.Brain Morris (2004) Din Üzerine Antropolojik İncelemeler, İmge Kitapevi, Ankara.
9.Phil Zuckerman (2006) Din Sosyolojisine Giriş, Birleşik Kitapevi, Ankara.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Dersin Tanıtımı: Din, toplum ve Siyaset ilişkisi
2. Hafta - Teorik
Din Sosyolojisi ve Dini İnceleyen Diğer Bilim Dalları
3. Hafta - Teorik
Genel Yaklaşım ve Perspektifler I: Max Weber’in Din Sosyolojisi
4. Hafta - Teorik
Genel Yaklaşım ve Perspektifler II: Emile Durkheim’in Din Sosyolojisi ve Kolektif Eylem
5. Hafta - Teorik
Genel Yaklaşım ve Perspektifler III: Karl Marx Din ve Toplumsal, Sınıf Yapısı
6. Hafta - Teorik
Din ve Toplumsal Sınıflar
7. Hafta - Teorik
Genel Yaklaşım ve Perspektifler IV: Din ve Duygular, S. Freud,
8. Hafta - Ara Sınav (Vize)
Ara Sınav
9. Hafta - Teorik
Fonksiyonalist yaklaşımlar (B. Malinowski, T. Parsons,)
10. Hafta - Teorik
Din’e Fenemolojik yaklaşımlar: Peter Berger ve Thomas Luckmann.
11. Hafta - Teorik
Dini Kurumlar: Dini Örgütlenmeler, Cemaatler
12. Hafta - Teorik
Sekülerleşme, Kökeni ve Gelişimi
13. Hafta - Teorik
Post-Seküler Toplumda Din ve Siyaset
14. Hafta - Teorik
Din ve Siyaset: Genel Değerlendirme
15. Hafta - Teorik
Türkiyede Din, Toplum ve Siyaset
16. Hafta - Dönem Sonu Sınavı (Final)
Final Sınavı
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders140342
Ödev215234
Ara Sınav120222
Dönem Sonu Sınavı125328
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)126
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
4
4
4
5
3
3
3
3
3
3
4
3
OÇ-2
4
5
4
3
5
3
3
3
3
3
4
3
OÇ-3
4
5
3
4
4
5
3
3
4
3
3
3
OÇ-4
4
5
4
4
5
3
3
4
3
3
4
3
OÇ-5
4
5
3
4
4
4
3
4
3
4
4
3
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026