Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Anadolu’da Roma Egemenliği ve İmparatorluk Kültü
Ders Kodu: TRH608
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Doktora
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Bu derste Roma senatusunun Magnesia ad Spylum’da Seleukos kralı III. Antiokhos’u yenen Consul L. Scipio’ya tayin ettiği Provincia Asia topraklarındaki Roma emperyalizmine ve bununla birlikte söz konusu eyaletteki site sakinlerinin Roma’ya aidiyetlerinin göstergesi olan İmparatorluk kültüne değinilecektir.

Özet İçerik

Devlet kurmada, devlet idare etmede usta olan Romalılar, küçük bir siyasi toplulukken sonradan Roma’yı o günkü bilinen dünyanın merkezi haline getirebilmişlerdir. Bu süreçte Roma ilk önce, İtalya Yarımadası’nda genişlerken “divide et impera” (“böl ve yönet”) ilkesi üzerine temellendirmiş olduğu bir egemenlik politikası icra etti. Dolayısıyla “fethetmek” Roma egemenlik politikasının önceliği olmadı. İÖ 265 yılına gelindiğinde tüm İtalya Yarımadası, Roma merkezli bir siyasal mekân birliğinin kurulduğu konfedere devletler ülkesi haline geldi. Sonuç olarak, Roma-İtalya konfederasyonunun üyeleri olan kentler ve topluluklar ise istenildiğinde Roma’ya “auxilia” yani yardımcı askeri birlikler sağlamak zorunda kalan Roma’nın “amici” (dostları) ve “socii” (müttefikleri) oldular. Ancak I. Kartaca Savaşı’ndan sonra Roma, İtalya dışındaki deniz aşırı ülkelere “provincia” (“eyalet”) sistemiyle genişlemeye başladı ve böylece Roma’nın egemenlik politikasına eyaletlerle yeni bir unsur daha eklenmiş oldu. İşte bu politikanın bir sonucu olarak da İÖ 190 yılında ilk kez Consul Lucius Scipio ile Kartacalı Hannibal’i yenen ağabeyi Publius Scipio Africanus’un emrindeki Roma ordusu Anadolu’ya ayakbastı. Artık Roma, Toros Dağları’nın kuzeyinde kalan tüm Anadolu’yu nüfuz alanı olarak görüyordu. İÖ 188 yılı baharında bugünkü Dinar’da imzalanan Apameia Barışı ile de Romalılar Anadolu’nun yeni siyasi yapısını şekillendirdi. Bir başka deyişle, Apameia Barış Antlaşması ile Antiokhos’un Anadolu üzerindeki tüm iddialarına son verilirken Ptolemaioslar Krallığı’nın da Anadolu’nun güney batısındaki hâkimiyeti bitirildi. Kısacası, Hellen kent devletlerinin özgür olma beklentilerine ilişkin karar verme yetkisi itiraz görmeksizin Romalılara bırakıldı. Anadolu’da Roma emperyalizmi din alanında da etkili oldu. Roma İmparatorluğu genelinde oldukça yaygın olan imparatorluk kültü, Küçük Asya’da yaygın olarak kabul gördü. Hatta bu tarihsel dönem boyunca çok önem taşıyan siteler arasında rekabetler de söz konusu oldu. Nitekim birbiriyle iyi geçinen siteler de bu rekabeti sıkça ilan ettiler.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Roma’nın “divide et impera” İlkesi Üzerine Temellendirdiği Egemenlik Politikasını kavrayabilme
2.Roma’nın “provincia” Sistemi Üzerine Temellendirdiği Egemenlik Politikasını kavrayabilme
3.Anadolu’da Kurulan Hellenistik Krallıkları özellikle de Pergamon Krallığı’nı kavrayabilme
4.Roma – Pergamon İlişkisini Attalos’un Vasiyeti’ne dayandırarak kavrayabilme
5.Magnesia Savaşı ve Apameia Barışı sonrası Roma’nın Anadolu’daki Emperyalizmini kavrayabilme
6.Provincia Asia’daki Kentlerde İmparatorluk Kültü’nü kavrayabilme
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.gin, Gürkan (2013). Anadolu’da Roma Hakimiyeti: Direniş ve Düzen, İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul.
2.Franke, P.R. (2007). Roma Döneminde Küçükasya: Sikkelerin Yansımasında Yunan Yaşamı, Türkçesi: Nezahat Baydur, Banu Theis-Baydur, Ege Yayınları, İstanbul.
3.Hansen, E.V. (1972). The Attalids of Pergamon, Cornell University Press, New York.
4.Kaya, Mehmet Ali (2009). “Anadolu’da Roma Egemenliği (İÖ 205-25)”, Doğu Batı Düşünce Dergisi, Yıl: 1, Sayı: 49, 195-233.
5.Magie, David (2001). Anadolu’da Romalılar 1: Attalos’un Vasiyeti, Çeviri: Nezih Başgelen – Ömer Çapar, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul
6.Magie, David (2002). Anadolu’da Romalılar 2: Batı Anadolu ve Zenginlikleri, Çeviri: Nezih Başgelen – Ömer Çapar, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul
7.Magie, David (2003). Anadolu’da Romalılar 3: Batı Anadolu Kent Devletleri, Çeviri: Nezih Başgelen – Ömer Çapar, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul
8.Magie, David (2007). Anadolu’da Romalılar 4: MÖ III. ve II. Yüzyıllarda Batı Anadolu, Çeviri: Nezih Başgelen – Ömer Çapar, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.
9.Magie, David (2015). Anadolu’da Romalılar 5: Batı Anadolu’nun İç Taraflarındaki Uyruk Topluluklar, Çeviri: Nezih Başgelen – Ömer Çapar, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.
10.Malay, Hasan (1992). Hellenistik Devirde Pergamon ve Aristonikos Ayaklanması, Bergama Belediyesi Kültür Yayınları, İzmir.
11.Price, S.R.F., (2004). Ritüel ve İktidar: Küçük Asya’da Roma İmparatorluk Kültü, Çeviren: Taylan Esin, İmge Kitabevi, İstanbul.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Roma Devleti’nin Kuruluşundan Önce İtalya ve En Eski Yerleşmeler
2. Hafta - Teorik
Etrüskler – En Eski Roma Krallık Devri
3. Hafta - Teorik
Roma Cumhuriyet Devri ve Devletin Gelişmesi – Genişlemesi
4. Hafta - Teorik
İtalya’nın Fethi ve Medeniyet – Kültür
5. Hafta - Teorik
Batı Akdeniz ve Doğu Akdeniz Dünyası’nın Fethi – Savaşlar
6. Hafta - Teorik
Hellenistik Devletler İle Savaşlar
7. Hafta - Teorik
Pergamon Devleti ve Roma
8. Hafta - Teorik
Attalos’un Vasiyeti
9. Hafta - Teorik
Anadolu’da Roma Egemenliği
10. Hafta - Teorik
Anadolu (Küçük Asya)’da Roma İmparatorluk Kültü
11. Hafta - Teorik
Anadolu (Küçük Asya)’da Roma İmparatorluk Kültü: İmgeler
12. Hafta - Teorik
Anadolu (Küçük Asya)’da Roma İmparatorluk Kültü: Ritüeller
13. Hafta - Teorik
Anadolu (Küçük Asya)’da Roma İmparatorluk Kültü: Siyaset ve İktidar
14. Hafta - Teorik
Anadolu (Küçük Asya)’da Roma İmparatorluk Kültü: Siyaset ve İktidar
15. Hafta - Dönem Sonu Sınavı (Final)
Final Sınavı
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders1409126
Ara Sınav1011
Dönem Sonu Sınavı1011
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)128
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
OÇ-1
2
1
2
3
4
OÇ-2
1
2
3
4
2
OÇ-3
3
4
2
4
5
OÇ-4
4
2
5
1
2
OÇ-5
3
5
2
3
4
OÇ-6
3
2
4
5
1
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026