Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Bilimsel Araştırma Yöntemleri
Ders Kodu: YBS363
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 1
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 6
Amaç

Bilimsel Araştırma Yöntemleri dersinin amacı; lisans düzeyinde öğrencilerinin sosyal bilimlerde araştırma yapma ve yapılmış araştırmalardan yararlanmaya temel olacak kavram ve teknikler ile raporlaştırma konularında bilgi ve beceri kazanmalarını sağlamaktır.

Özet İçerik

Bilim, bilgi kaynakları, bilimsel yöntem ve araştırma, teori, kuram ve yasa - Bilimsel araştırma türleri - Bilimsel araştırmanın konusu ve probleminin seçimi - Bilimsel araştırma süreci, yöntem ve teknikleri- Araştırmanın raporlaştırılması ve sunumu - Bilimsel araştırma etiği ve yasal süreçler

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Doç. Dr. Halise ŞEREFOĞLU HENKOĞLU
Öğrenme Çıktıları
1.Bilimsel araştırmaların kapsamını, temellerini, rolünü ve bu alandaki araştırmacıların rollerini tanımlayabilir.
2.Erişilen araştırmalardan etkili bir şekilde yararlanma yöntemlerini bilir.
3.Araştırmalarda kullanılan terim ve kavramlar ile araştırma tür, desen, yöntem ve teknikleri tanımalayabilir.
4.Bilimsel çalışmada atıf ve kaynakça kullanımı konusunda bilgi sahibidir.
5.Bilimsel bilgi kaynaklarına erişim konusunda bilgi sahibidir.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Karasar, N. (2024).Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar ilkeler teknikler. Nobel Yayınevi.
2.Balcı, A. (2025). Sosyal bilimlerde araştırma: Yöntem, teknik ve ilkeler. Pegem Akademi Yayıncılık.
3.Babbie, E. (2020). The practice of social research. Wadsworth Publishing Co Inc.
4.Rubin, A. ve Babbie, E. (2024). Research methods for social work. Cengage Learning.
5.Büyüköztürk, Ş. (2025). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. Pegem Akademi Yayıncılık.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Bilginin kaynağı ve problem çözme – İnsan bilgisinin kaynağı - Rasyonalizm ve emprizm - Tümevarım ve tümdengelim
1. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
2. Hafta - Teorik
Bilimsel yöntem ve bilimsel yöntemin basamakları - Hipotez, kuram ve yasa - Bilimin temel işlevleri - Bilimsel araştırma türleri
2. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
3. Hafta - Teorik
Araştırma sürecinin planlanması ve aşamaları - Araştırma konusunun ve probleminin tanımlanması - Problem seçiminde kullanabilecek kaynaklar
3. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
4. Hafta - Teorik
Araştırma problemi seçilirken kullanılan genel ve özel ölçütler - Araştırma problemini tanımlamada literatür taraması ve bilgi kaynağı türleri
4. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
5. Hafta - Teorik
Araştırma probleminin tanımlanmasında değişkenler - Nicel ve nitel değişkenler - Sürekli ve süreksiz değişkenler - Bağımlı, bağımsız ve kontrol değişkenleri
5. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
6. Hafta - Teorik
Bilimsel bir yazının bölümleri - Araştırmanın Amacı ve önemi - Varsayım ve sınırlılıklar - İşlevsel ve kavramsal tanımlar
6. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
7. Hafta - Teorik
Araştırma deseninin seçilmesi - Sosyal bilimlerde kullanılan veri toplama araçları - Anket geliştirme süreci ve basamakları
7. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
8. Hafta - Teorik
Bilimsel araştırmalarda evren ve örneklem - Örneklem seçme teknikleri - Örneklem türleri
8. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
9. Hafta - Teorik
Örneklem büyüklüğünün hesaplanması ve örneklem büyüklüğünü etkileyen faktörler
9. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
10. Hafta - Teorik
Sosyal bilimlerde kullanılan veri toplama araçları - Görüşme, gözlem ve doküman incelemesi
10. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Material
11. Hafta - Teorik
Ölçme ve ölçüm - Ölçme düzeyleri - Ölçme yanılgıları ve hata türleri - Ölçmede güvenirlik ve geçerlilik
11. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Material
12. Hafta - Teorik
Bilimsel araştırmalarda etik davranış ve etik ihlal türleri - İntihal ve intihalden kaçınma yolları
12. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
13. Hafta - Teorik
Telif hakkı ve Creative Commons lisansları - Bilimsel çalışmalarda atıf yapma ve kaynakça hazırlama - Kaynak gösterme biçimleri ve APA
13. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
14. Hafta - Teorik
Bilimsel araştırma raporlarının hazırlanması - Verilerin analiz edilmesi ve bulguların sunumu - Veri analizinde kullanılan yazılımlar (SPSS vb.)
14. Hafta - Ön Hazırlık
Ders Materyali
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders132252
Uygulamalı Ders130113
Ödev132026
Bireysel Çalışma132026
Kısa Sınav24110
Ara Sınav19110
Dönem Sonu Sınavı112113
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)150
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
PÇ-13
PÇ-14
PÇ-15
OÇ-1
4
4
5
5
3
5
3
3
2
1
1
1
3
3
1
OÇ-2
4
3
5
5
3
4
2
2
1
1
1
1
3
3
1
OÇ-3
2
3
5
4
2
4
2
2
1
1
1
1
3
3
1
OÇ-4
3
2
4
4
3
4
2
2
1
1
1
1
3
3
1
OÇ-5
3
2
4
4
2
4
2
2
1
1
1
1
3
3
1
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026