Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Sağlık İstatistikleri ve Bilgisayar Uygulama
Ders Kodu: EBL308
Ders Türü: Zorunlu
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 2
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Bu dersin amacı, bilgisayar destekli istatistik programları kullanılarak, sağlık alanına ilişkin verilerin istatistiksel yöntemlerle analiz edilmesini, yorumlanmasını ve elde edilen bulguların rapor edilmesini öğretmektir.

Özet İçerik

Dersin tanıtımı ve amacı, Biyoistatistiğe giriş ve temel kavramlar, SPSS paket programı, kurulumu ve menüleri, Bilimsel araştırma türleri, Bilimsel araştırmanın aşamaları, Sağlığa ilişkin araştırma konusunun belirlenmesi Araştırma sorusu ve amaç yazımı, Sağlık verilerinin türleri ve kaynakları, Veri toplama formu hazırlama, Değişken tanımlama, Veri Toplama Yöntemleri, Örnek veri seti girişi, Veri kodlama ve düzenleme, Eksik veri tanımlama, Verilerin SPSS’e girişi, Temel İstatistiksel Kavramlar, Tanımlayıcı İstatistikler, Sağlık Araştırmalarında Temel Analizler, Frekans tabloları oluşturma, Grafiklerin hazırlanması ve yorumlanması, İstatistiksel hipotezler, Anlamlılık düzeyi (p değeri), Örneklem büyüklüğü (gruplardaki denek sayısı), İstatistiksel testler ve özellikleri, İstatistiksel testlere karar verme süreci, Parametrik testlere giriş, Bağımsız ve bağımlı gruplar, Parametrik olmayan testler, İlişki analizleri, Regresyon analizi, Sağlık verilerinde kullanım alanları, Basit doğrusal regresyon analizi, Bulguların raporlanması, Tablo, grafik ve metin uyumu, Analiz sonuçlarının raporlanması

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Prof. Dr. Zekiye KARAÇAM
Öğrenme Çıktıları
1.Sağlık istatistiklerine ilişkin temel kavramları açıklar.
2.Sağlığa ilişkin araştırma sorusu oluşturur.
3.Araştırma sorusuna uygun veri toplama yöntemlerini seçer.
4.Bağımlı ve bağımsız değişkenleri tanımlar.
5.Verileri düzenler ve analiz için hazırlar.
6.Tanımlayıcı ve temel çıkarımsal istatistikleri uygular.
7.Analiz sonuçlarını yorumlar ve raporlar.
8.Bulguların sağlık kararlarında kullanımı açıklar.
9.Bilgisayar destekli istatistik programlarını kullanır.
10.Sağlık verileri ile çalışırken etik ilkelere uyar.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Akgül A. Tıbbi Araştırmalarda İstatistiksel Analiz Yöntemleri.
2.Aksakaoğlu G. (2001). Sağlıkta Araştırma Teknikleri ve Analiz Yöntemleri Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlük Matbaası, İzmir.
3.Arıkan R. (2000). Araştırma Teknikleri ve Rapor Yazma. 3. Basım, Gazi Kitabevi, Ankara.
4.Arseven A. (2001). Alan Araştırma Yöntemi. İlkeler, Teknikler, Örnekler. 2. Baskı, Gündüz Eğitim Ve Yayıncılık. Ankara.
5.Bayram N. Sosyal Bilimlerde SPSS Veri Analizi. 2. Baskı, Ezgi Kitabevi. Bursa.
6.Büyüköztürk Ş. (2005). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı, İstatistik, Araştırma Deseni, SPSS Uygulamaları ve Yorum, Gözden Geçirilmiş 5. Baskı, Pegem Yayınları
7.Çelik, M. Y. (2011). Nasıl? Biyoistatistik Bilimsel Araştırma SPSS. Rotatıp Yayınları.
8.Hayran M., Hayran M. (2011). Sağlık Araştırmaları İçin Temel İstatistik. Omega Araştırma Organizasyon Eğitim Danışmanlık Ltd. Şti. Ankara.
9.Hayran O. (2012). Sağlık Bilimlerinde Araştırma ve İstatistiksel Yöntemler. 1. Baskı, Rotatıp Yayınları.
10.İnci E., Aksayan S., Bahar Z., Bayık A., Emiroğlu O., Erefe İ., Görak G., Karataş N., Kocaman G., Kubilay G., Seviğ Ü. (2002). Hemşirelikte Araştırma İlke ve Süreç Yöntemler. İstanbul.
11.Özdamar K. (2004). Paket Programlar İle İstatistiksel Veri Analizi (Çok Değişkenli Analizler) 2. Yenilenmiş 5. Baskı. Kaan Kitabevi, Eskişehir.
12.Pagano, M., & Gauvreau, K. (2018). Principles of Biostatistics. CRC Press. Gordis, L. (2014). Epidemiology. Elsevier.
13.Polit, D. F., & Beck, C. T. (2021). Nursing Research. Wolters Kluwer.
14.Field, A. (2018). Discovering Statistics Using SPSS. Sage.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Dersin tanıtımı ve amacı Biyoistatistiğe giriş ve temel kavramlar
1. Hafta - Uygulama
SPSS paket programı, kurulumu ve menüleri
1. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
2. Hafta - Teorik
Bilimsel araştırma türleri Bilimsel araştırmanın aşamaları Sağlığa ilişkin araştırma konusunun belirlenmesi
2. Hafta - Uygulama
Araştırma sorusu ve amaç yazımı
2. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
3. Hafta - Teorik
Sağlık verilerinin türleri ve kaynakları
3. Hafta - Uygulama
Veri toplama formu hazırlama Veri seti oluşturma Değişken tanımlama
3. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
4. Hafta - Teorik
Veri Toplama Yöntemleri
4. Hafta - Uygulama
Örnek veri seti girişi Veri kodlama ve düzenleme Eksik veri tanımlama
4. Hafta - Ön Hazırlık
Makale oluma
5. Hafta - Teorik
Verileri düzenlenmesi - Kodlama ve sınıflandırma - Veri girişine hazırlık
5. Hafta - Uygulama
Verilerin SPSS’e girişi
5. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
6. Hafta - Teorik
Temel İstatistiksel Kavramlar - Dağılım ölçüleri - Normal Dağılım ve normal dağılımın özellikleri - Varyans ve standart sapma - Normal dağılım kavramı
6. Hafta - Uygulama
Tanımlayıcı İstatistikler - Ortalama, medyan, mod - Yüzde, oran, hız - Tablo ve grafiklerle veri sunumu
6. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
7. Hafta - Teorik
Sağlık Araştırmalarında Temel Analizler - Karşılaştırmalı analizlere giriş - İki grup karşılaştırmaları (kavramsal düzey) - İlişki ve korelasyon kavramı
7. Hafta - Uygulama
Frekans tabloları oluşturma Sütun, pasta ve histogram grafikleri Grafiklerin yorumlanması
7. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
8. Hafta - Teorik
İstatistiksel hipotezler Null ve alternatif hipotez Anlamlılık düzeyi (p değeri) Örneklem büyüklüğü (gruplardaki denek sayısı)
8. Hafta - Uygulama
Basit hipotez testleri uygulaması
8. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
9. Hafta - Teorik
İstatistiksel testler ve özellikleri İstatistiksel testlere karar verme süreci
9. Hafta - Uygulama
i Veriye/ değişkenlere uygun istatistiksel teste karar verme
9. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
10. Hafta - Teorik
Parametrik testlere giriş Bağımsız ve bağımlı gruplar
10. Hafta - Uygulama
Sonuçların yorumlanması (t ve p değerleri)
10. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
11. Hafta - Teorik
Parametrik olmayan testler Kullanım koşulları
11. Hafta - Uygulama
Mann–Whitney U testi Wilcoxon testi
11. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
12. Hafta - Teorik
İlişki analizleri, Korelasyon kavramı
12. Hafta - Uygulama
Dağılım grafikleri oluşturma
12. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
13. Hafta - Teorik
Regresyon analizine giriş Sağlık verilerinde kullanım alanları
13. Hafta - Uygulama
Model sonuçlarının yorumlanması
13. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
14. Hafta - Teorik
Sağlık araştırmalarında bulguların raporlanması Tablo, grafik ve metin uyumu
14. Hafta - Uygulama
Tablo ve grafik oluşturma
14. Hafta - Ön Hazırlık
Makale okuma
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%30
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%45
Uygulama1%25
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders141242
Uygulamalı Ders140228
Uygulama Sınavı1527
Ara Sınav1527
Dönem Sonu Sınavı110212
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)96
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
OÇ-1
5
OÇ-2
5
OÇ-3
5
OÇ-4
5
OÇ-5
5
OÇ-6
5
OÇ-7
5
OÇ-8
5
OÇ-9
5
OÇ-10
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026