Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Dilbilim I
Ders Kodu: TRDE531
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Yüksek Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

1. Dilbilimin tanımını ve temel kavramlarını öğretmek. 2. Dillerin türeyişi ve dil tasniflerini öğretmek. 3. Başlıca gramer çeşitlerini tanıtmak. 4. Leksikoloji ve fonetik gibi yardımcı bilim dallarını tanıtmak. 5. Sentaks ve morfolojinin temel kavramlarını tanıtmak.

Özet İçerik

Dil nedir, dil türleri Dilbilim ve dilbilgisi ilişkisi Dilbilim tarihi Dilbilim akımları

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Türk dilini ses bilgisi, yapı-şekil bilgisi, söz dizimi ve anlam bilgisi bakımından inceleyerek; Türkçeyi doğru, güzel ve anlaşılır bir şekilde kullanma becerisine ulaşır.
2.Türk Dili ve Edebiyatının metinlerini başlangıcından günümüze kadar edebi ve filolojik açıdan değerlendirebilir. Batı edebiyatı metinleri ile karşılaştırma olanağı bulur.
3.Leksikoloji ve fonetik gibi yardımcı bilim dallarını tanır.
4.Dillerin türeyişi ve dil tasniflerini bilir.
5.Bu dersin sonunda öğrenci; dillerin evrensel özelliklerini tanıyacak, dilbilim tarihini ve dilbilim akımlarını açıklayabilecektir.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1. -D. Aksan, Her Yönüyle Dil, Ana Hatlarıyla Dilbilim, Ank. 1998.
2.Z. Kıran, A. E. Kıran, Dilbilime Giriş, Ankara 2001.
3.N. E. Uzun, Ana Çizgileriyle Evrensel Dilbilgisi ve Türkçe, İstanbul 2000
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Dilbilimin tanımı, kapsamı, dilin yapısı, bir sistem olarak dil
2. Hafta - Teorik
Eşzaman ve artzaman Dilbilimin diğer bilim dallarıyla ilişkis
3. Hafta - Teorik
Leksikoloji ve temel terimler Çokanlamlılık, metafor vb.
4. Hafta - Teorik
Leksikoloji ve temel terimler Eşanlamlılık, zıtanlamlılık vb.
5. Hafta - Teorik
Fonetik, dildeki seslerin tasnifi, ünlü ve ünsüzler
6. Hafta - Teorik
Fonetik süreçler, pozisyonel ve spontane değişiklikler
7. Hafta - Teorik
Gramer, tanımı, kapsamı, gramatik tarz, ekleşme ve ekleme sistemi
8. Hafta - Teorik
Gramer, tanımı, kapsamı, gramatik tarz, ekleşme ve ekleme sistemi
9. Hafta - Teorik
Dillerin doğuşu ve dillerin tarihi gelişimi
10. Hafta - Teorik
Kelimenin morfolojik ve etimolojik yapısı
11. Hafta - Teorik
Gramer kategorileri, kelime çeşitleri sentaktik birlikler
12. Hafta - Teorik
Yazı, grafik, alfabe, orfografya transkripsiyon
13. Hafta - Teorik
Dillerin tasnifi, dünyadaki başlıca diller Geneolojik tasnif
14. Hafta - Teorik
Dillerin tasnifi, dünyadaki başlıca diller Tipolojik (morfolojik) tasnif
16. Hafta - Dönem Sonu Sınavı (Final)
Final
17. Hafta - Dönem Sonu Sınavı (Final)
Final
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders140342
Ara Sınav130131
Dönem Sonu Sınavı150252
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)125
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
OÇ-1
2
2
3
3
3
OÇ-2
OÇ-3
OÇ-4
OÇ-5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026