Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Türk Şehir Tarihi
Ders Kodu: TAR270
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Bu derste öğrenciler eski Türklerden Osmanlı'ya Türk şehir tarihi hakkında genel bilgilere sahip olarak Türklerde şehirleşmeyi etkileyen faktörleri listeler; Kentin oluşumunda etkili olan faktörleri belirler; İslam şehri, Türk şehri ve Avrupa şehir kavramları arasındaki farkı ayırt edebilir; Ayrıca antik kentlerden Osmanlı'ya Türk şehrinin tarihsel süreçte geçirdiği değişim ve dönüşümü algılar hale gelir.

Özet İçerik

Türk şehrinin tarihsel süreç içinde geçirdiği evreler ve şehirleşmeyi etkileyen doğal ve doğal olmayan faktörler, Antik şehir, Roma, Bizans dönemi şehirleri, İslam ve Avrupa şehirleri, Klasik Dönem Osmanlı şehri, Modernleşme Dönemi Balkan ve Anadolu'daki Osmanlı şehirlerinin fiziksel özellikleri, sosyo-ekonomik yapıları, belli başlı Osmanlı liman şehirleri.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Orta Asya ve İslam dünyası şehirlerinin temel özelliklerini değerlendirme
2.Anadolu’daki şehir mirasının Türklerin Anadolu’ya yerleşmesi ile yenilenişinin niteliğini değerlendirebilme
3.şehir- şehirli ilişkisini kavrayabilme ve sözlü tarih tekniklerini uygulayabilme
4.Anadolu ve Balkanlar’da antik dönem, Roma ve Bizans, İslam ve Osmanlı dönemi şehirlerinin belli başlı özelliklerini belirleyebilme.
5.Modernleşme dönemi Osmanlı şehirlerindeki değişim ve dönüşümü algılayabilme
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Suraiya Faroqhi, Osmanlı İmparatorluğu’nda Kentler ve Kentliler, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul 2014.
2.Dina Rızk Khoury, Osmanlı İmparatorluğu’nda Devlet ve Taşra Toplumu, Musul 1540-1834, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul 2003.
3.Cengiz Orhonlu, Osmanlı İmparatorluğunda Şehircilik ve Ulaşım, Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, İzmir 1984.
4. Edhem Eldem, Daniel Goffman, Bruce Masters,Doğu ile Batı Arasında Osmanlı Kenti, Halep, İzmir ve İstanbul, İş Bankası Yayınları, İstanbul 2012.
5.Kollektif, İslâm Geleneğinde Günümüze Şehir Hayatı ve Yerel Yönetimler, 2 Cilt, İlke Yayıncılık, İstanbul 2005.
6.Shane Ewen, Şehir Tarihi Nedir?, Çev. Gökçe Metin, Yeniinsan Yayınevi, İstanbul 2023.
7.Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi (TALİD), Şehir Tarihi Sayısı, Cilt 3, Sayı 6 (2005).
8.Doğan Kuban, "Anadolu - Türk Şehri: Tarihî Gelişmesi, Sosyal ve Fizikî Özellikleri Üzerinde Bazı Gelişmeler." Vakıflar Dergisi, 7 (1968): 53-73.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Dersin amacı, konusu, yöntemi ve kaynakları
2. Hafta - Teorik
Şehir, kasaba ve köy kavramları
3. Hafta - Teorik
Eski Türklerde şehir hayatının ortaya çıkışı ve Orta Asya Türk şehirleri
4. Hafta - Teorik
Antik Dönem ve Roma şehirleri
5. Hafta - Teorik
İslam şehrinin ortaya çıkışı, özellikleri ve belli başlı İslam şehirleri
6. Hafta - Teorik
Türk-İslam şehri ve özellikleri
7. Hafta - Teorik
Bizans’ta şehir hayatı
8. Hafta - Teorik
Avrupa şehri ve özellikleri
9. Hafta - Teorik
Türk, İslam ve Avrupa şehirleri arasındaki farklar
10. Hafta - Teorik
Klasik Anadolu şehri
11. Hafta - Teorik
Klasik Dönem Osmanlı şehri, fiziksel özellikleri ve sosyo-ekonomik yapıları
12. Hafta - Teorik
Modernleşme Dönemi Osmanlı şehirleri
13. Hafta - Teorik
Modernleşme Dönemi Anadolu ve Rumeli’deki belli başlı liman şehirleri ve özellikleri
14. Hafta - Teorik
Osmanlı Şehir Tipolojileri ve Genel Değerlendirme
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders141242
Ödev110212
Ara Sınav1718
Dönem Sonu Sınavı112113
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)75
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
3
OÇ-2
OÇ-3
OÇ-4
OÇ-5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026