Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Kaba Yemler ve Silaj Teknolojisi
Ders Kodu: ZT450
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Bu dersin amacı; öğrencilere kaba yemlerin morfolojik, kimyasal ve agronomik özelliklerini tanıtarak kaliteli kuru ot ve silaj üretimi ilkelerini öğretmektir. Ders kapsamında Penn State eleği, meralarda beşik otlatma stratejileri ile silaj katkı maddeleri gibi saha koşullarında yaygın kullanılan konular ele alınmaktadır. Ayrıca kaba yemlerin besin ve besleme değerleri yansıra üretim potansiyelleri de işlenmektedir.

Özet İçerik

1. Kaba yemlerin morfolojik ve fiziksel özellikleri ile rumen sağlığı, rumen fizyolojisi ve geviş getirme davranışı açısından önemi. 2. Kaba yem kalitesinin belirlenmesinde kullanılan kimyasal (Proksimat, Van Soest analizleri, sindirilebilirlikler) ve fiziksel (parçacık boyutu) yöntemler. 3. Vejetasyon dönemi (hasat olgunluğu) başta olmak üzere kaba yemlerin besin madde kompozisyonunu ve besleme değerini etkileyen faktörler. 4. Çayır-mera üretim potansiyelleri, beşik otlatma (Creep Grazing) sistemleri ile buğdaygil ve baklagil otlarının agronomik ve besinsel özellikleri. 5. Alternatif kaba yem kaynaklarının (agro-endüstriyel posalar, hasat artıkları) besleme değerleri ve hayvansal üretimde kullanım imkanları. 6. Kaba yem muhafaza yöntemleri (kurutma/silolama) ile bunların temel biyolojik, mikrobiyolojik ve fiziksel prensipleri.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Kaba yemlerin morfolojik ve fiziksel özelliklerini rumen sağlığı, rumen fizyolojisi ve geviş getirme davranışı üzerindeki etkileriyle birlikte açıklar.
2.Kaba yem kalitesinin belirlenmesinde kullanılan kimyasal (Proksimat, Van Soest lif fraksiyonları, sindirilebilirlikler) ve fiziksel (Penn State eleği ile parçacık boyutu dağılımı) analiz yöntemlerini değerlendirir.
3.Vejetasyon dönemi (hasat olgunluğu) başta olmak üzere kaba yemlerin besin madde kompozisyonunu ve besleme değerini etkileyen içsel ve dışsal faktörleri analiz eder.
4.Çayır-mera üretim potansiyellerini, beşik otlatma (Creep Grazing) sistemlerini, buğdaygil/baklagil otları ile alternatif agro-endüstriyel yan ürünlerin agronomik ve besinsel özelliklerini tanımlar ve sevk-idare stratejilerini geliştirir.
5.Kaba yemlerin kurutma ve silolama (anaerobik muhafaza) teknolojilerinin temel biyolojik prensiplerini, silaj fermantasyon biyokimyasını ve katkı maddelerinin nihai yem kalitesi üzerindeki etkilerini karşılaştırır ve yorumlar.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Cheeke, P.R. 2005. Applied Animal Nutrition. Feeds and Feeding
2.Givens, D.I., Owen, E., Axford, R.F.E., Omed, H.M. 2000. Forage Evaluation in Ruminant
3.Filya, İ. 2006. Silaj yapımı teknolojisi ve kullanımı. Süt hayvancılığı eğitim merkezi yayınları
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Kaba yemlerin morfolojik, fiziksel ve besinsel kriterlere göre tanımı; rumen fizyolojisi, çiğneme/geviş getirme davranışı ve rumen sağlığı açısından kritik önemi.
2. Hafta - Teorik
Proksimat (Weende) ve Van Soest analiz yöntemleri; genel besin madde kompozisyonları. Yapısal olan (NDF, ADF, selüloz, lignin) ve yapısal olmayan karbonhidratların kimyasal dağılımları.
3. Hafta - Teorik
Besin Madde İçeriği ve Besleme Değeri Arasındaki İlişkiler: Kaba yemlerde vejetasyon aşaması besin madde içerikleri ile sindirilebilirlik/besleme değeri üzerindeki doğrudan ve ters orantılı interaktif ilişkiler; Kaba Yemlerin Fiziksel Özellikleri ve Penn State Eleği.
4. Hafta - Teorik
Çayır ve Meraların Üretim Potansiyelleri: Çayır-mera vejetasyonunun biyokütle verimleri, botanik kompozisyonu, besin ve besleme değeri ile beşik yemlemede (Creep Grazing) kullanım stratejileri.
5. Hafta - Teorik
Buğdaygil Otlarının Biyokütle Verimleri ve Besleme Değerleri - 1: Mısır hasılı ve tahıl hasıllarının (arpa, buğday, yulaf otları) birim alan biyokütle verimleri, iklim istekleri, morfolojik özellikleri ve lif yapıları.
6. Hafta - Teorik
Buğdaygil Otlarının Biyokütle Verimleri ve Besleme Değerleri - 2: Sorgum-sudan otu, ayçiçeği ve diğer tek/çok yıllık buğdaygillerin tarımsal özellikleri, besleme değerleri ve ruminant beslemedeki pratik kısıtları.
7. Hafta - Teorik
Baklagil Otlarının Biyokütle Verimleri ve Besleme Değerleri: Başta yonca olmak üzere korunga, fiğ ve üçgül türlerinin iklim istekleri, biyokütle verimleri, besin ve besleme değerleri ve ruminant beslemede kullanımları.
8. Hafta - Teorik
Baklagil Karışım Otları: Agronomik avantajları, besin ve besleme değerleri.
9. Hafta - Teorik
Alternatif Kaba Yem Kaynakları: Alternatif kaba yem olarak kullanılabilecek agro-endüstriyel posalar, ağaç yaprakları ve hasat artıkları (saman vb.) materyallerinin besin madde kompozisyonları ve besleme değerleri.
10. Hafta - Teorik
Muhafaza yöntemlerinin besin ve besleme değeri üzerine etkileri ile kurutma teknolojileri (doğal/yapay) ve silolamanın (anaerobik koruma) temel biyolojik ve fiziksel prensipleri.
11. Hafta - Teorik
Silolama Metotları: Yer üstü (yığın), çukur (hendek), kule, rulo balya (streçleme) ve plastik torba silolama sistemlerinin teknik özellikleri, mekanizasyonu ve birbirleri ile kıyasları.
12. Hafta - Teorik
Silaj Fermantasyonu ve Biyokimyası: Silajın mikrobiyolojik fazları; anaerobik ortamda laktik asit bakterilerinin (LAB) karbonhidratları fermente etme mekanizması, pH düşüşü ve stabilizasyon biyokimyası.
13. Hafta - Teorik
Silaj Kalitesi Terimi ve Silajların Besleme Değerleri: Silaj kalitesinin belirlenmesi, silajların pratik tüketim sınırları ve besleme değerleri.
14. Hafta - Teorik
Silaj Katkı Maddeleri: Silaj kalitesini artırmak ve bozulmaları önlemek için kullanılan fermantasyon uyarıcıları (bakteriler, melas, tahıllar), fermantasyon inhibe edicileri (asitler/tuzlar) ve absorbantlar.
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Derse Katılım (Performans)1%5
Kısa Sınav (Quiz)1%5
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%50
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142256
Kısa Sınav2114
Ara Sınav1617
Dönem Sonu Sınavı1718
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)75
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
OÇ-1
4
3
OÇ-2
4
5
3
5
4
2
2
OÇ-3
4
4
3
4
4
OÇ-4
3
4
3
3
3
3
3
4
3
4
OÇ-5
4
4
3
4
3
2
3
3
4
4
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026