Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Sığırlar ve Kanatlı Hayvanlarda Metabolik Düzensizlikler
Ders Kodu: ZT418
Ders Türü: Bölüm Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Dersin amacı sığırlar ve kanatlı hayvanlarda gözlenen metabolik düzensizliklerin olası nedenleri ve ortaya çıkışlarının sağlık, verimlilik ve ürün kalitesi üzerindeki etkileriyle birlikte sunulmasıdır. Sorunun kötüleşmesine iklim değişikliği kaynaklı yönetim faktörlerinin müdahalesi de tartışılacaktır.

Özet İçerik

Bunlar, vücut kalsiyum, fosfor, magnezyum veya enerji rezervlerinin metabolik ihtiyaçları karşılayamadığı veya çeşitli besin maddeleri arasındaki dengesizliklerin de söz konusu olduğu durumlarda görülen düzensizliklerdir. Özellikle yüksek verimli süt ve besi sığırları ile modern etlik piliç/yumurtacı tavuklar bu anlamda daha fazla riske maruzdurlar. Sığırlarda metabolik hastalıklar arasında ketozis, süt humması, yağlı karaciğer sendromu ve hipomagnezemi yer alır. Bütün bunlar akut, geçici ve fakat potansiyel olarak ölümcül bir eksikliğe neden olabilirler. Yağlı karaciğer sendromu, iskelet ve göğüs kası bozuklukları ise etlik piliçlerde ve yumurtacı tavuklarda metabolik düzensizlikler olarak karşımıza çıkan durumlardır.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Prof. Dr. Mehmet BOZKURT
Öğrenme Çıktıları
1.Metabolik düzensizlik ve hastalıklar modern hayvancılıkta önemli ekonomik kayıplara neden olan sağlık sorunlarını tetiklemektedir.
2.Sorun çoğunlukla ineklerin negatif enerji dengesi altında olduğu geçiş döneminde ortaya çıkar.
3.Karbonhidrat ve yağ metabolizmasındaki dengesizlikler sorunun ana kaynağıdır.
4.Sıcaklık stresi özellikle subtropik bölgelerde sorunun kontrolünü zorlaştırmaktadır
5.Çiftlik hayvanlarında metabolik düzensizliklerin yönetiminde başarılar, engeller ve beklentiler
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Gut efficiency; the Key Ingredient In Pig And Poultry Production.( J.A. Pickard and P. Spring; eds.)
2.Metabolic Diseases in Farm Animals. Jack M. Payne (ed.)
3.Alternative Health Practices for Livestock. Thomas F. Morris and Michael T. Keilty; eds.)
4.Management of Metabolic Disorders in Ruminant and Nonruminant Animals. Guoyao Wu (ed.)
5.100-Year Review: Metabolic modifiers in dairy cattle nutrition.2017.R. K. McGuffey,J. Dairy Sci. 100:10113–10142
6.Nutrıtıon And Metabolıc Dıseases In Daıry Cattle- A Revıew. 2016. Haq Z, Khan N., Rastogı A., Sharma R.K., Gupta M., Manzoor N. and Mudasır M.International Journal of Agriculture Sciences.2016. Volume 8, Issue 12, 2016, pp.-1154-1159.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Metabolik hastalıkların tanımı, etiyolojisi ve görülme sıklığı
2. Hafta - Teorik
Bağırsak mikrobiyotası düzensizlikleri ve bunun metabolik hastalıkların oluşumu üzerindeki rolü (süt ineği ve kümes hayvanlarında)
3. Hafta - Teorik
Çiftlik hayvanlarında metabolik bozuklukların görülme sıklığının azaltılmasında yem manejmanının rolü
4. Hafta - Teorik
Kanatlı hayvanların bağırsak sağlığı üzerinde diyetsel lifin rolü ve önemi
5. Hafta - Teorik
Sığırlar ve kümes hayvanlarında yağlı karaciğer sendromunu tetikleyen diyetsel ve yönetimsel faktörler
6. Hafta - Teorik
Kanatlı hayvan koksidiyozuna bağlı metabolik problemler
7. Hafta - Teorik
Büyütme faktörü antibiyotiklerin yasaklanmasını ardından bağırsak sağlığını yönetmede karşılaşılan darboğazlar
8. Hafta - Teorik
Kanatlılarda mikotoksin kaynaklı metabolik bozukluklar ve sağlık sorunları
9. Hafta - Teorik
Etlik piliç üretiminde göğüs kası kusurlarının azaltılmasına katkıda bulunan diyetsel faktörler
10. Hafta - Teorik
Metabolik stres, lipid mobilizasyonu düzensizlikleri ve inflamasyonun süt ineklerinde doğum sonrası metabolik hastaliklari oluuşumu üzerindeki etkileri
11. Hafta - Teorik
Süt ineklerinde insülin direnci, ketozis ve subklinik rumen asidozu
12. Hafta - Teorik
Sığırlarda enterik metan gazı salınımının azaltılması ve metagenomiğin çözüm olarak kullanılması
13. Hafta - Teorik
Sıcaklık stresinin süt ineklerinde rumen fermantasyonu ve mikrobiyal çeşitliliği üzerindeki sonuçları
14. Hafta - Teorik
Sığırlar ve kümes hayvanlarında metabolik hastalık vakalarını azaltmaya yönelik beslenme stratejileri ve yönetsel düzeltmelerin özetlenmesi.
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders143270
Ara Sınav1415
Dönem Sonu Sınavı1415
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)80
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
PÇ-12
OÇ-1
2
3
OÇ-2
2
2
OÇ-3
2
2
OÇ-4
1
2
OÇ-5
1
1
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026