Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Gıdalarda Toksik Öğeler ve Kontaminantlar
Ders Kodu: ST209
Ders Türü: Bölüm Dışı Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 2
Amaç

Bu dersin amacı, gıdalarda doğal olarak bulunabilen veya dış çevreden kaynaklanan toksik öğeleri ve kontaminantları tanıtmak; bunların sağlık üzerindeki etkilerini ve kontrol stratejilerini öğretmektir.

Özet İçerik

Gıdalarda Toksik Öğeler ve Kontaminantlar” dersi, gıda güvenliği açısından kritik öneme sahip olan toksik kimyasallar, doğal toksinler, ağır metaller, pestisit kalıntıları, mikotoksinler ve işleme sırasında oluşabilecek zararlı bileşenler gibi kontaminantları kapsamlı biçimde ele alır. Ders kapsamında bu maddelerin kaynakları, oluşum mekanizmaları, insan sağlığı üzerindeki etkileri, gıdalarda tespit yöntemleri ve yasal sınır değerleri incelenir. Ayrıca toksik öğelerin gıda zincirine giriş yolları ve önlenmesine yönelik kontrol stratejileri de değerlendirilir. Öğrencilere, gıda ürünlerinin güvenliğini sağlamaya yönelik analitik yaklaşımlar ve güncel mevzuat çerçevesinde risk değerlendirme yöntemleri hakkında bilgi kazandırılması hedeflenir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Gıdalarda toksik öğe ve kontaminantların sınıflandırmasını yapar.
2.Kimyasal, biyolojik ve fiziksel kontaminantları tanımlar.
3.Gıdalardaki toksinlerin sağlık risklerini değerlendirir.
4.Kontaminasyonun önlenmesine yönelik uygulamaları açıklar.
5.İlgili ulusal ve uluslararası yasal düzenlemeleri yorumlar.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Principles and Methods of Toxicology – A. W. Hayes
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Toksikolojiye giriş ve temel kavramlar
2. Hafta - Teorik
Gıdalarda toksik bileşiklerin kaynakları
3. Hafta - Teorik
Ağır metaller: Kurşun, kadmiyum, cıva vb.
4. Hafta - Teorik
Mikotoksinler ve üretici mikroorganizmalar
5. Hafta - Teorik
Pestisit kalıntıları ve analiz yöntemleri
6. Hafta - Teorik
Veteriner ilaç kalıntıları
7. Hafta - Teorik
Gıdalarda oluşan işleme kaynaklı toksik bileşikler (akrilamid, PAH vb.)
8. Hafta - Teorik
Doğal toksik bileşikler (solanin, siyanogenler vb.)
9. Hafta - Teorik
Fiziksel kontaminantlar ve yabancı maddeler
10. Hafta - Teorik
Mikrobiyal toksinler ve gıda kaynaklı patojenler
11. Hafta - Teorik
Gıdalarda ambalaj kaynaklı kontaminantlar
12. Hafta - Teorik
Kontaminantların analizi ve izlenebilirlik
13. Hafta - Teorik
Yasal mevzuat ve maksimum kalıntı limitleri
14. Hafta - Teorik
Genel tekrar ve vaka analizleri
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Derse Katılım (Performans)1%5
Kısa Sınav (Quiz)1%5
Ara Sınav (Vize)1%30
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders141242
Kısa Sınav1224
Ara Sınav1415
Dönem Sonu Sınavı1415
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)56
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
PÇ-11
OÇ-1
5
5
5
5
5
OÇ-2
5
5
5
5
5
OÇ-3
5
5
5
5
5
OÇ-4
5
5
5
5
5
OÇ-5
5
5
5
5
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026