Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Merak Yönetimi ve Yaratıcılık
Ders Kodu: REM370
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 2
Amaç

Merak, insan doğasının en derin ve sürekli itici gücüdür; o kadar yaygındır ki çoğu zaman varlığını fark etmeyiz. Ancak günlük yaşamımıza baktığımızda – bir haber okurken, internette gezinirken ya da bir film izlerken – aslında bilgi arayışı içinde olduğumuzu görürüz. Bu doymak bilmez öğrenme arzusu yalnızca bireysel gelişimi değil, küresel ekonomiyi bile yönlendiren bir güçtür. Merakın bastırılması depresyonla, aşırı uyarılması ise dikkat dağınıklığıyla ilişkilidir; dolayısıyla zihinsel sağlığın da temel belirleyicilerindendir. En soyut düşüncelerle bağlantılı olan merak, aynı zamanda biyolojik olarak ilkel canlılarda bile gözlemlenebilen evrensel bir dürtüdür. Buna rağmen, merak üzerine bütüncül bir anlayış henüz yeterince oluşmamıştır. Bu nedenle, merakın psikolojisini, nörobiyolojisini ve yaratıcılıkla ilişkisini anlamaya yönelik bir ders, bireysel öğrenmenin derinleşmesi ve turizm gibi deneyim odaklı alanlarda dönüşüm yaratmak için elzemdir.

Özet İçerik

Bu ders, öğrencilerin merakı bilişsel canlılık, öğrenme kapasitesi ve yaşam boyu gelişim açısından nasıl etkin şekilde kullanabileceklerini öğretmeyi amaçlamaktadır. Merak, eleştirel düşünmeden farklı olarak yalnızca analiz etmekle değil, anlamak, bağ kurmak, duygulanmak, keşfetmek ve soruların peşinden gitmekle ilgilidir. Ders; bireyin içsel merak potansiyelini tanıması, bu potansiyeli dijital çağda nasıl koruyabileceğini öğrenmesi ve akademik, profesyonel ve kişisel alanlarda yaratıcı biçimde yönlendirebilmesi için teorik ve uygulamalı araçlar sunar. Ayrıca bu ders, öğrencilerin merakı sadece bilişsel bir dürtü değil; aynı zamanda yaratıcı düşünmenin ve deneyimsel hizmet tasarımının temel itkisi olarak kavramalarını amaçlamaktadır. Merak burada sadece bilgiye ulaşma aracı değil; deneyim üretme, hikâye kurma, duyusal farkındalık geliştirme ve estetik etkileşim yaratma becerisi olarak yeniden tanımlanır. Ders süresince öğrenciler merakı oyunlaştırılmış keşif görevleri, empatik gözlem, mekânsal sorgulama ve hikâye temelli tasarım egzersizleri aracılığıyla deneyimleyeceklerdir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Merakın psikolojik, nörolojik ve kültürel temellerini yaratıcı hizmet bağlamında analiz eder.
2.Turizmde deneyim, empati ve hikâyeleştirme ile merak arasındaki ilişkiyi açıklar.
3.Merakı bastıran bireysel ve kurumsal mekanizmaları tanımlar.
4.Eleştirel düşünme ve merak arasındaki yapısal farkları ayırt eder.
5.Yaratıcılığın tetikleyicisi olarak merakı oyunlaştırma, deneyim tasarımı ve hikâyeleştirme yöntemleriyle uygular.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Celeste Kidd & Benjamin Y Hayden (2015). The psychology and neuroscience of curiosity. Neuron. Nov 4;88(3):449–460.
2.Goren Gordon: The new science of Curiosity
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Meraka Giriş: Bilmenin Arzusu ve Keşif Merakın psikolojisi, hizmet sektöründe duyusal açlık
2. Hafta - Teorik
Merak ve Eleştirel Düşünme: Farklar ve Bütünlük Analiz mi? Hayret mi? Farklı bilişsel yollar
3. Hafta - Teorik
Merakın Psiko-Nörolojisi: Beyin, Dopamin ve Arzular Merak dürtüsünün sinirbilimsel temelleri
4. Hafta - Teorik
Bilişsel Canlılık-Gerileme-Aşırı Uyarılma: Demans, Rutin ve Dikkat Dağınıklığı Bilişsel canlılığın sürdürülebilirliği
5. Hafta - Teorik
Merakın Sosyolojisi: Sorgulayan Gezginlerden Tüketici Turistlere Keşfetme arzusu nasıl evrildi?
6. Hafta - Teorik
Turizm Psikolojisinde Merak: Empati, Yabancılık ve Misafirlik Turist psikolojisi ve bilinmeze yönelme
7. Hafta - Teorik
Hizmet Tasarımında Merak: Beklenmedik Unsur, Sürpriz, Oyunculuk Otel lobisinde bir ‘merak dramaturjisi’
8. Hafta - Teorik
Keşif Görevleri I – Gözlem, Dinleme, Detay Avcılığı Mekâna dikkatli bakmak, sessiz yürüyüş defteri
9. Hafta - Teorik
Keşif Görevleri I – Gözlem, Dinleme, Detay Avcılığı Mekâna dikkatli bakmak, sessiz yürüyüş defteri
10. Hafta - Teorik
Dijital Merak Ekonomisi: Tıklama, Tüketme, Tükenme Algoritmik merak ve dikkat sömürüsü
11. Hafta - Teorik
Oyunlaştırma ve Yaratıcılık: Merak Tabanlı Öğrenme Modelleri Hikâyeye dayalı görev kurguları
12. Hafta - Teorik
Etik Merak: Sormanın Sınırları, Görmenin Sorumluluğu Mahremiyet, gözetim, dijital seyahat
13. Hafta - Teorik
Final Proje Sunumları: Merak Yönelimli Keşif Kurguları Öğrenciler kendi merak-temelli deneyim projelerini sunacak
14. Hafta - Teorik
Final Proje Sunumları: Merak Yönelimli Keşif Kurguları Öğrenciler kendi merak-temelli deneyim projelerini sunacak
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ödev1%10
Kısa Sınav (Quiz)1%10
Ara Sınav (Vize)1%20
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders122248
Ara Sınav1123
Dönem Sonu Sınavı1123
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)54
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
OÇ-1
1
1
5
5
1
OÇ-2
4
1
5
5
1
OÇ-3
1
1
4
5
1
OÇ-4
1
1
5
5
1
OÇ-5
1
1
5
5
1
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026