Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Önasya'nın İlk Kültürleri I
Ders Kodu: ARKE539
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Yüksek Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 3
Uyg.: 0
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 5
Amaç

Önasya coğrafyasında Neolitik Dönem’den itibaren ortaya çıkan toplumsal, ekonomik ve teknolojik dönüşümlerin kentleşme sürecine etkilerini incelemek; ilk kentlerin oluşumu, gelişimi ve kentleşme kuramları hakkında arkeolojik veriler doğrultusunda öğrencilere bilgi kazandırmaktır. Kentleşme sürecinin bölgesel farklılıklarını değerlendirebilme ve uygarlık, devlet, kent ve sosyal organizasyon kavramlarını toplumlar bağlamında yorumlayabilme becerisi kazandırmayı hedeflemektedir.

Özet İçerik

Bu ders kapsamında Önasya coğrafyasında kentleşmenin ortaya çıkışı ve gelişim sürecini arkeolojik veriler doğrultusunda incelemeyi amaçlamaktadır. Ders kapsamında Neolitik ve Kalkolitik dönemlerden itibaren yerleşik yaşamın gelişimi, doğal kaynakların kullanımı, üretim teknolojilerindeki ilerlemeler, ticaret ağlarının oluşumu, işbölümü ve uzmanlaşma süreçleri ele alınmaktadır. Ayrıca gelişkin köy topluluklarından ilk kent toplumlarına geçiş süreci; sosyal organizasyon, ekonomik yapı ve siyasal dönüşümler çerçevesinde değerlendirilmektedir. Ders boyunca uygarlık, devlet, kent ve kentleşme kavramları ile kentleşme kuramları tartışılarak Önasya’da ilk kentlerin ortaya çıkışı ve kentleşme sürecinin bölgesel farklılıkları arkeolojik bulgular ışığında analiz edilmektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Önasya coğrafyasında Neolitik ve Kalkolitik dönemlerin toplumsal, ekonomik ve teknolojik özelliklerini açıklayabilmek.
2.Kentleşme öncesi süreçte doğal kaynak kullanımı, üretim teknolojileri, ticaret ağları ve uzmanlaşmanın gelişimini değerlendirebilmek.
3.İlk kentlerin ortaya çıkışına ilişkin arkeolojik verileri ve kentleşme kuramlarını analiz edebilmek.
4.Uygarlık, devlet, kent, kentleşme ve sosyal organizasyon kavramlarını tarihöncesi toplumlar bağlamında tartışabilmek.
5.Önasya’da kentleşme sürecinin bölgesel farklılıklarını karşılaştırmalı olarak yorumlayabilmek ve erken kent toplumlarının gelişimini değerlendirebilmek.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Aktüre, S. 1994, Anadolu’da Bronz Çağı Kentleri, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul.
2.Çevik, Ö. 2005, Tarihte İlk Kentler ve Kentleşme, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.
3.Çevik, Ö. ve Erdoğu, B. 2014, Yerleşim Sistemleri ve Mekan Analizi, Ege Yayınları, İstanbul.
4.Efe, T. 2004, Kültür Gruplarından Krallıklara: Batı Anadolu’nun Tarihöncesi Kültürel ve Siyasal Gelişim Profili. Colloquium Anatolicum III, 15-29.
5.Harmanşah, Ö. 2013, Eski Yakındoğu’da Kent, Bellek, Anıt, Koç Üniversitesi Yayınları, İstanbul.
6.Kalkan, E. 2015, Uruk Yayılım Kuramları, Ege Yayınları.
7.Leick, G. 2019, Kentin Mucidi Mezopotamya, (Çev. Ekin Duru), Say yayınları.
8.Renfrew, C. Ve Bahn, P. 2017, Arkeoloji Kuramlar, Yöntemler ve Uygulama. (Çev. Gürkan Ergin), İstanbul: Homer Kitabevi.
9.Roaf, M. 1996, Mezopotamya ve Eski Yakındoğu, (Çev. Z.Kılıç), İletişim Yayınları, İstanbul.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Önasya coğrafyası ve kültürleri
2. Hafta - Teorik
Önasya’da Neolitik Dönemler
3. Hafta - Teorik
Önasya’da Kalkolitik Dönemler
4. Hafta - Teorik
Doğal kaynakların kullanımı
5. Hafta - Teorik
Üretim Teknolojileri
6. Hafta - Teorik
Ticaretin gelişimi
7. Hafta - Teorik
Uzmanlaşma
8. Hafta - Teorik
Sosyal Organizasyon
9. Hafta - Teorik
Gelişkin Köyler
10. Hafta - Teorik
Uygarlık, Devlet, Kent ve Kentleşme Kavramları
11. Hafta - Teorik
Kentleşme Kuramları
12. Hafta - Teorik
Kentlerin Ortaya Çıkışı
13. Hafta - Teorik
Kentleşme Süreci
14. Hafta - Teorik
Genel Değerlendirme
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ara Sınav (Vize)1%40
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders140342
Ödev62224
Okuma140342
Ara Sınav1718
Dönem Sonu Sınavı1819
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)125
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
OÇ-1
4
4
4
4
5
5
5
5
3
3
OÇ-2
5
5
5
5
5
4
4
3
4
4
OÇ-3
4
4
5
5
5
4
4
4
4
4
OÇ-4
3
3
4
4
5
4
5
5
5
5
OÇ-5
4
4
4
4
4
4
4
4
4
4
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026