Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Yaşlı Beslenmesi
Ders Kodu: BDB224
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 2
Amaç

Yaşlı Beslenmesi dersi, Beslenme ve Diyetetik öğrencilerine yaşlanma sürecinde meydana gelen fizyolojik, metabolik ve psikolojik değişiklikleri ve bu değişikliklerin beslenme gereksinimlerine etkilerini kavratmayı amaçlamaktadır. Ders kapsamında öğrenciler, yaşlı bireylerde beslenme durumu değerlendirme yöntemlerini, sarkopeni ve malnütrisyon gibi yaşa bağlı beslenme sorunlarını tanıma ve yönetme becerilerini kazanacaklardır. Ayrıca, kronik hastalıklar ve özel durumlarda yaşlıya özgü kanıta dayalı beslenme tedavi planları oluşturma, besin takviyeleri ve fonksiyonel gıdaların kullanımını değerlendirme ve güncel teknolojik yaklaşımları uygulama yetkinliklerini geliştireceklerdir. Dersin sonunda öğrenciler, yaşlı popülasyonun beslenme ihtiyaçlarını bütüncül bir yaklaşımla ele alabilecek ve sağlıklı yaşlanmayı destekleyen beslenme müdahalelerini planlayabilecek donanıma sahip olacaklardır.

Özet İçerik

Bu ders, yaşlanma sürecinin biyolojik, fizyolojik ve sosyal boyutlarını ele alarak başlamakta ve yaşlılarda meydana gelen fizyolojik değişikliklerin beslenme gereksinimlerine etkilerini detaylı olarak incelemektedir. Öğrenciler, yaşlı bireylerde beslenme durumu değerlendirme araçlarını (MNA, MUST, SGA gibi) öğrenerek enerji, makro ve mikro besin öğesi gereksinimlerini hesaplama becerisi kazanmaktadır. Dersin orta bölümlerinde sarkopeni ve malnütrisyon gibi yaşa bağlı beslenme sorunlarının tanımı, etiyolojisi ve kanıta dayalı beslenme müdahaleleri ele alınmakta, protein metabolizması ve kas sağlığı üzerinde özellikle durulmaktadır. Kronik hastalıklar (diyabet, kardiyovasküler hastalıklar, osteoporoz, demans) ve özel durumlar (disfaji, cerrahi, palyatif bakım) için yaşlıya özgü beslenme tedavi planları oluşturma yöntemleri öğretilmektedir. Ders, besin takviyeleri, fonksiyonel gıdalar, egzersiz-beslenme kombinasyonları ve dijital sağlık teknolojileri gibi güncel yaklaşımları da kapsayamaktadır.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Yaşlılarda fizyolojik değişiklikler ile besin öğesi gereksinimlerini açıklayabilme
2.Yaşlı bireylerde beslenme durumunu değerlendirme araçlarını uygulayabilme
3.Sarkopeni ve malnütrisyon gibi yaşa bağlı beslenme sorunlarını tanımlayabilme ve kanıta dayalı müdahale planlayabilme
4.Kronik hastalıklar ve özel durumlarda yaşlıya özgü beslenme tedavi planı oluşturabilme
5.Yaşlı beslenmesinde güncel yaklaşımları, besin takviyelerini ve teknolojik gelişmeleri değerlendirebilme
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Watson, R. R. (Ed.). (2015). Nutrition in the Prevention and Treatment of Abdominal Obesity. Academic Press.
2.Bales, C. W., & Ritchie, C. S. (Eds.). (2009). Handbook of Clinical Nutrition and Aging. Humana Press.
3.Temel Geriatri, (Ed. Kutsal Gökçe Y), Güneş Tıp Kitapevi Kırt. Tic. Ltd. Şti. Ankara, 2006.
4.Chernoff, R. (Ed.). (2014). Geriatric Nutrition: The Health Professional’s Handbook. Jones & Bartlett Learning.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Yaşlanma Sürecine Giriş ve Beslenmenin Rolü
2. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Fizyolojik Değişiklikler ve Beslenmeye Etkileri
3. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Beslenme Durumu Değerlendirmesi
4. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Enerji ve Makro Besin Öğesi Gereksinimleri
5. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Protein Metabolizması ve Gereksinimi
6. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Mikro Besin Öğeleri ve Sıvı Dengesi
7. Hafta - Teorik
Sarkopeni: Tanım, Etiyoloji ve Beslenme Yaklaşımları (Ara Sınav)
8. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Malnütrisyon ve Klinik Yönetimi (Ara Sınav Sorularının İncelenmesi)
9. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Kronik Hastalıklar ve Beslenme Tedavisi
10. Hafta - Teorik
Besin Takviyeleri ve Fonksiyonel Besinler
11. Hafta - Teorik
Egzersiz ve Beslenme Kombinasyonları
12. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Özel Durumlar ve Beslenme
13. Hafta - Teorik
Yaşlılarda Özel Durumlar ve Beslenme
14. Hafta - Teorik
Yaşlı Beslenmesinde Güncel Yaklaşımlar ve Teknoloji
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Ödev1%10
Kısa Sınav (Quiz)1%10
Ara Sınav (Vize)1%20
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders140228
Ödev110010
Kısa Sınav1101
Ara Sınav1516
Dönem Sonu Sınavı1516
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)51
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
OÇ-1
3
5
3
OÇ-2
5
4
3
OÇ-3
4
4
4
5
4
OÇ-4
5
4
3
3
OÇ-5
4
5
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026