Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Toplu Beslenme Sistemleri II
Ders Kodu: BDB302
Ders Türü: Zorunlu
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 2
Kredi: 3
Laboratuvar: 0
AKTS: 3
Amaç

Öğrencilerin kalite yönetim sistemlerini (HACCP, ISO 22000), ileri maliyet kontrolü tekniklerini, menü mühendisliğini, gıda ürünleri kalite kriterlerini, besin fire ve kayıp analizini ve sürdürülebilir TBS yönetimini kavraması amaçlanmaktadır. Dönem sonunda öğrenci; HACCP planı hazırlayabilecek, maliyet analizi ve menü mühendisliği uygulayabilecek, gıda kalite kriterlerini değerlendirebilecek ve TBS’de sürdürülebilirlik stratejileri geliştirebilecek düzeye ulaşacaktır.

Özet İçerik

On dört haftalık bir süreçte devam eden bu ders; HACCP sistemi, tehlike analizi ve kritik kontrol noktaları ile başlayarak, ISO 22000:2018 gıda güvenliği yönetim sistemlerini, Toplam Kalite Yönetimi (TQM) ve PDCA döngüsünü, gıda ürünlerinin kalite kriterleri ile depolama koşullarını, raf ömrü ve soğuk zincir uygulamalarını ele almakta; yemek maliyeti yüzdesi, bütçeleme, başa baş analizi, prime cost ve kârlılık gibi temel ve ileri maliyet yönetimi ilkelerini, menü mühendisliği ve fiyatlandırma stratejilerini, besin fire/kayıp analizi ve tabak artığı süreçlerini analiz etmekte; gıda israfını azaltma stratejileri doğrultusunda sürdürülebilir TBS yönetimini, akıllı mutfakları, dijital teknolojileri, özel diyet gereksinimleri ile klinik beslenme hizmetlerini incelemektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.HACCP sisteminin 7 ilkesini açıklar; tehlike analizi yapar, kritik kontrol noktalarını belirler ve belirli bir TBS için HACCP planı taslağı hazırlar.
2.ISO 22000:2018 standardının temel gerekliliklerini açıklar; HACCP ile farkını karşılaştırır ve TBS’ye uygular.
3.Temel gıda gruplarının (et, süt, balık, yumurta, sebze-meyve, tahıl, yağ) kalite kriterlerini değerlendirir; depolama koşullarını ve raf ömrü faktörlerini analiz eder.
4.Yemek maliyeti yüzdesi, işgücü maliyeti yüzdesi, prime cost ve başa baş noktası hesaplamalarını yapar; menü mühendisliği matrisini uygulayarak menü optimizasyonu önerir.
5.Pişirme, depolama ve servis aşamalarındaki besin fire ve kayıp oranlarını hesaplar; tabak artığı analizi yapar ve gıda israfı azaltma stratejileri geliştirir.
6.TBS’de sürdürülebilirlik ilkelerini açıklar; dijital teknolojilerin TBS’ye katkısını değerlendirir ve özel diyet gereksinimlerine yönelik hizmet planı hazırlar.
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Merdol, T. K. (2012). Toplu Beslenme Yapılan Kurumlar İçin Standart Yemek Tarifeleri. Hatipoğlu Yayınları.
2.Gregoire, M. B. (2021). Foodservice Organizations: A Managerial and Systems Approach (9th ed.). Pearson.
3.Ninemeier, J. D., & Perdue, J. (2019). Hospitality Operations: Careers in the World’s Greatest Industry. Pearson.
4.Cichy, R. F., & Hickey, P. J. (2012). Managing Service in Food and Beverage Operations (4th ed.). American Hotel & Lodging Educational Institute.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
HACCP Sistemine Giriş ve Tehlike Analizi
1. Hafta - Uygulama
Tehlike Analizi Uygulama Örnekleri
2. Hafta - Teorik
HACCP Planı Geliştirme: CCP Belirleme ve İzleme
2. Hafta - Uygulama
HACCP planı geliştirme
3. Hafta - Teorik
ISO 22000, Kalite Yönetim Sistemleri ve TKY
3. Hafta - Uygulama
HACCP planı geliştirme
4. Hafta - Teorik
Gıda Ürünleri Kalite Kriterleri
4. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Standart yemek tarifi Geliştirme Uygulamaları
5. Hafta - Teorik
Gıda Ürünleri Kalite Kriterleri
5. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde HACCP Uygulamaları
6. Hafta - Teorik
Depolama Koşulları, Soğuk Zincir ve Raf Ömrü
6. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde HACCP Uygulamaları
7. Hafta - Teorik
Maliyet Kontrolü Temelleri ve Bütçeleme (Ara Sınav)
7. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde Maliyet Hesaplama
8. Hafta - Teorik & Uygulama
Maliyet Kontrolü Temelleri ve Bütçeleme (Ara Sınav Sorularının İncelenmesi) - Menü Planlama ve Planlanan Menülerde Maliyet Hesaplama
9. Hafta - Teorik
İleri Maliyet Yönetimi ve Kârlılık Analizi
9. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde Maliyet Hesaplama
10. Hafta - Teorik
Menü Mühendisliği ve Fiyatlandırma Optimizasyonu (Uygulama Sınavı)
10. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde Maliyet Hesaplama
11. Hafta - Teorik
Besin Fire ve Kayıp Analizi (Uygulama Sınavı Sorularının İncelenmesi)
11. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde Besin Fire ve Kayıp Analizi
12. Hafta - Teorik
Sürdürülebilir TBS Yönetimi ve Gıda İsrafı
12. Hafta - Uygulama
Menü Planlama ve Planlanan Menülerde HACCP Analizi, Maliyet Hesaplama, Besin Fire ve Kayıp Analizi
13. Hafta - Teorik & Uygulama
Dijital Teknolojiler ve TBS’de İnovasyon - Menü Planlama ve Planlanan Menülerde HACCP Analizi, Maliyet Hesaplama, Besin Fire ve Kayıp Analizi
14. Hafta - Teorik & Uygulama
Özel Diyet Gereksinimleri ve Klinik Beslenme Hizmetleri- Menü Planlama ve Planlanan Menülerde HACCP Analizi, Maliyet Hesaplama, Besin Fire ve Kayıp Analizi
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Kısa Sınav (Quiz)1%10
Uygulama Sınavı1%35
Ara Sınav (Vize)1%10
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%45
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders140233
Uygulamalı Ders140233
Uygulama Sınavı1516
Kısa Sınav1202
Ara Sınav1112
Dönem Sonu Sınavı1112
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)78
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
OÇ-1
4
5
3
4
OÇ-2
4
5
5
3
OÇ-3
5
4
OÇ-4
4
5
5
OÇ-5
3
5
4
OÇ-6
4
4
5
3
4
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026