Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
Standart Yemek Tarifeleri Geliştirme
Ders Kodu: BDB428
Ders Türü: Seçmeli
Ders Grubu: Lisans
Eğitim Dili: Türkçe
Staj Durumu: Yok
Teori: 2
Uyg.: 0
Kredi: 2
Laboratuvar: 0
AKTS: 4
Amaç

Bu ders, Beslenme ve Diyetetik lisans öğrencilerine standart yemek tarifleri geliştirme, standardizasyon, maliyet analizi ve kalite kontrol konularında kapsamlı bilgi ve beceri kazandırmayı amaçlamaktadır. Öğrenciler, toplu beslenme sistemlerinde ve klinik uygulamalarda kullanılabilecek, tutarlı kalite ve besin değerine sahip standart tarifler oluşturma yetkinliği kazanacaklardır

Özet İçerik

Ders kapsamında; toplu beslenme sistemlerinde standart tarif kavramı, bileşenleri, ölçüm ve standardizasyon teknikleri ele alınarak, verim ve porsiyon kontrolü ile tariflerin maliyet analizi ve ölçeklendirme yöntemleri incelenmektedir. Ayrıca, duyusal değerlendirme ve besin değeri analizi ilkeleri doğrultusunda sağlıklı tarif geliştirme yaklaşımları tartışılmakta; HACCP prensipleri temelinde gıda güvenliği uygulamaları ile tarif kartlarının dokümantasyonu ve kalite kontrol süreçleri kapsamlı bir şekilde işlenmektedir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri
Öğrenme Çıktıları
1.Standart yemek tarifi geliştirme sürecini kavrayarak, toplu beslenme sistemleri ve klinik uygulamalar için tutarlı kalite ve besin değerine sahip standart yemek tarifiler oluşturabilir
2.Standart yemek tarifi standardizasyonu tekniklerini uygulayarak, malzeme miktarlarını, pişirme prosedürlerini ve porsiyon kontrolünü doğru şekilde belirleyebilir ve dokümante edebilir
3.Verim testleri ve maliyet analizi yöntemlerini kullanarak, standart yemek tarifilerin ekonomik verimliliğini değerlendirebilir ve gıda maliyeti kontrolü sağlayabilir
4.Duyusal değerlendirme tekniklerini uygulayarak, geliştirilen standart yemek tarifelerin kabul edilebilirliğini ölçebilir ve iyileştirme önerileri geliştirebilir
5.Besin değeri analizi ve sağlıklı standart yemek tarifi modifikasyonu yaparak, beslenme önerilerine uygun, çeşitli hedef kitlelere yönelik sağlıklı yemek standart yemek tarifileri geliştirebilir
6.Gıda güvenliği prensiplerini entegre ederek, güvenli gıda hazırlama prosedürlerini içeren, kritik kontrol noktalarını belirten standart yemek standart yemek tarifiiler oluşturabilir
Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar
1.Merdol T.K. (2003), Toplu Beslenme Yapılan Kurumlar İçin Standart Yemek Tarifeleri, 3.Baskı, Hatipoğlu Basım ve Yayım San. Tic. Ltd. Şti.
2.Watson, K., Lahey, R., & Shanklin, C. W. (2026). Transforming Dietetics Curriculum: A Culinary Nutrition Certificate Grounded in Competency-Based Innovation. https://doi.org/10.26890/aoqp3215
3.Lendway, R., Asher, R., Stein, K., & Levy, J. (2022). Preparing the Future Nutrition Professional: Culinary-Focused Summer Internship for Nutrition Undergraduates. Current Developments in Nutrition, 6(Supplement_1), 1009. https://doi.org/10.1093/cdn/nzac056.009
4.Silvestre, M. P., Fonseca, R., Silva, M., Reis, M., & Vieira, E. (2022). Development of an Online Holistic Standardized Recipe: A Design Science Approach. Sustainability, 14(9), 5330. https://doi.org/10.3390/su14095330
5.Hennchen, B. (2021). What is enough on a plate? Professionals' practices of providing an "adequate portion" in the food service sector. Food and Foodways, 29(4), 351-373. https://doi.org/10.1080/07409710.2021.1984610
6.Diaz, M. E. (2022). Application of Emerging Sensory Methodologies to Characterize Ready-to-Eat-Meals [Doctoral dissertation]. https://doi.org/10.7273/000003167
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
1. Hafta - Teorik
Standart Yemek Tarif Kavramı ve Önemi
2. Hafta - Teorik
Standart Yemek Tarifi Bileşenleri ve Formatı
3. Hafta - Teorik
Malzeme Seçimi ve Kalite Standartları
4. Hafta - Teorik
Ölçüm Teknikleri ve Standartlaştırma
5. Hafta - Teorik
Verim Testi ve Porsiyon Kontrolü
6. Hafta - Teorik
Standart Yemek Tarifi Maliyet Hesaplama
7. Hafta - Teorik
Standart Yemek tarifi Ölçeklendirme Yöntemleri (Ara Sınav)
8. Hafta - Teorik
Standart Yemek Tarifi Ölçeklendirme Yöntemleri (Ara Sınav Sorularının Cevaplanması)
9. Hafta - Teorik
Duyusal Değerlendirme ve Kabul Edilebilirlik Testleri
10. Hafta - Teorik
Besin Değeri Analizi ve Hesaplama
11. Hafta - Teorik
Sağlıklı Standart Yemek Tarifi Geliştirme ve Modifikasyon
12. Hafta - Teorik
Gıda Güvenliği ve Kritik Kontrol Noktaları
13. Hafta - Teorik
Standart yemek tarifi Dokümantasyonu ve Kalite Kontrol
14. Hafta - Teorik
İdari ve Teknik Şartname Örneklerinin İncelenmesi
Değerlendirme
Değerlendirme TürüAdetYüzde
Derse Katılım (Performans)1%10
Ödev1%10
Ara Sınav (Vize)1%20
Dönem Sonu Sınavı (Final)1%60
İş Yükü Hesaplaması
EtkinlikSayısıÖn HazırlıkSüreToplam Iş Yükü (Saat)
Kuramsal Ders142263
Ödev112113
Ara Sınav110111
Dönem Sonu Sınavı110111
TOPLAM İŞ YÜKÜ (Saat)98
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
PÇ-1
PÇ-2
PÇ-3
PÇ-4
PÇ-5
PÇ-6
PÇ-7
PÇ-8
PÇ-9
PÇ-10
OÇ-1
4
4
4
5
OÇ-2
5
3
4
OÇ-3
5
4
OÇ-4
3
4
4
4
OÇ-5
4
4
3
5
4
4
OÇ-6
5
4
3
Adnan Menderes Üniversitesi - Bilgi Paketi / Ders Kataloğu
2026